DIE PIONIER – JUNIE 2015

Inhoud/Contents

Redakteursbrief

My plaas is nie al dié haat werd

Op soek na ‘n kerk met verbeelding

NUUSBRIEF – JUNIE 2015

Selfoon se skerm ook vir blindes

Stukkende Heler

Bioniese oog sien vir altyd goed

Inentings vir volwassenes

Merries speel ma vir wees koedoe

In musiek herontdek ‘n mens die hele tyd

Soveel kos staatsverhogings die land

Te min babamelk weens beurtkrag

Wildehond gered nadat strik om nek verwyder is

Meeste wat gr. 11 dop, maak nie gr. 12

Pelgrimspad het Monique ‘bevry’

Beurtkrag knou SA se ekonomiese groeikoers

Ham-eter in Israel nou skotvry

Argentynse hoofstad spog met meeste boekwinkels

Steekproef oor katelsake dalk ‘n geval van wensdenkery

Voorwaarts die verlede in: beeldspraak in die jaar 2098

“Maak landbou sexy vir jonges”

Die ouma wat geweet het van respek kweek

Kitskos ‘te duur’ vir verbruikers

NG Kerk-familie gaan oorsee raad vra

Slawe op São José se name gesoek

Pous mis ‘rustig stap’ en pizza

Briefie in bottel lei tot poskaart uit Duitsland

Reën bly ‘n teken van seën van bo

Aanleg langs N7 sal miljarde vlieë huisves

‘Goeie lied is soos skoene wat lekker pas’

‘Regstelaksie bemagtig nié’

Ontmoet die jongste afslaer in die land

Braai met lug eerder as olie

Rolprent oor Fifa lok twee kykers by opening

Luister

A WINKY WONKY DONKEY

Safety Tips

Trans Africa Communications

Coming soon to a speaker near you: Buzzcon!

Braille Is Not Dead (So Stop Trying To Kill It)

Penguins

Who Am I, And Where’s My Doggie?

Life

A TALE OF A SUPER SCHOOL

Bad debt and good debt – how they affect home ownership

THE END IS NEAR

The Drunk Poem

HAAL DIE RAAIWERK UIT DIE BRAAIWERK

MALEISE KERRIEVISKOEKIES

KRUMMELHOENDER MET PYNAPPELSLAAI

GEBAKTE LEMOENPOEDING IN STROOP

 

 

DIE PIONIER

Jaargang 83, No 03

Volume 83, Nr 03

 

Datum 30/06/2015 Date

 

REDAKSIE

Rig asseblief alle korrespondensie aan:

Please direct all correspondence to:

 

Die Redakteur The Editor
Die Pionier Die Pionier
Posbus 994 P.O. Box 994
WORCESTER WORCESTER
6849 6849

 

Tel.: (023) 342 6313

Faks/Fax: (023) 342 0335

E-Pos/E-Mail: info@pioneerprinters.org.za

 

Die redaksie onderskryf nie noodwendig die menings wat in die artikels en briewe in Die Pionier uitgespreek word nie, en behou hom die reg voor om sodanige stof te verkort en redaksioneel te versorg.

The editorial staff does not necessarily endorse the opinions expressed in the articles and letters in Die Pionier, and reserves the right to abbreviate and edit such articles.

Hierdie publikasie is moontlik gemaak deur ‘n ruim subsidie van die L W Hiemstra Trust en Marie Luttig Trust.

This publication is made possible by a generous subsidy of the L W Hiemstra Trust and Marie Luttig Trust.

 

Redakteursbrief

19 Junie 2015

Geagte lesers

Wanneer ek deur Die Pionier lees word ek weereens getref deur die gedagte dat wat met jou gebeur nie die belangrikste is nie, maar wat jy daaromtrent doen en hoe dit jou persoonlik en geestelik affekteer.  Die verhale van die boer van Zimbabwe wat sy plaas verloor het, Willie Bester se aangrypende lewensverhaal en Monique Strydom se bevryding het almal die een gemeenskaplike faktor – deur swaarkry kan ‘n mens geestelik groei en ‘n sterker mens word of nie.  Ek kan van persoonlike ervaring getuig met die toenemende verlies van my eie sig.  Ek het geleer wanneer een deur in jou lewe toegemaak word, word daar weer vele ander deure oopgemaak.  Willie Bester het ook in 2010 my lewe verryk toe hy vir my ‘n maand se opleiding in rottangvleg gegee het.  Daardeur het hy onbewustelik vir my ander deure oopgemaak.  Dankie Willie!

Liefde en verdraagsaamheid is die gemene deler oor alle grense heen wat wonde kan heel en beter begrip kan kweek.  God se liefde is die een feit waarmee alle gelowe dit eens is.  Hierdie waarheid het my baie geraak toe ek gisteraand Deon Opperman se radiodrama “Aantrekkingskrag” geluister het.

Die peil van beskawing en vlak van ontwikkeling van ‘n gemeenskap word gemeet aan die rykdom van sy geskiedenis, kultuur en toekomsvisie.  Dit is so noodsaaklik dat elke mens se geskiedenis gerespekteer moet word.  “Solank iemand se naam gesê word, sterf daardie mens nooit nie”

Die kultuur van die letterkunde, musiek, drama en kunste verryk die tekstuur en lewensgehalte van die mens.  Dit is wonderlik om te lees dat daar so ‘n sterk leeskultuur in lande soos Argentinië en Hong Kong is.  Dit is so ‘n noodsaaklike deel van ons jeug se opvoeding!  Kuns en musiek word so mooi saamgevat in Peter Klatzow se stelling

“‘n Skildery is ‘n bevrore oomblik in tyd – musiek nié.”  Musiek en kuns speel ‘n belangrike rol in alle beskawings.  Kyk maar na die wêreld se ryk erfnis in kerkmusiek, klassieke musiek, populêre musiek, alternatiewe musiek en al die verskillende vorme van klassieke en moderne kuns oor die wêreld heen.

Verder lees ons ook oor gesondheidsake – soos die noodsaaklikheid van volwasse inentings, katelsake met tong in die kies en gesond eet.  Terloops dit is ‘n mediese feit dat natuurlike moedersmelk baie gesonder en meer voordelig is as babamelkformules. Daar is ook ‘n baie insiggewende artikel oor 9 veiligheidswenke wat ek heelhartig ondersteun.

Die gehalte van ons skoolopleiding vir ons jeug bly nog ‘n groot bron van kommer, want die jeug is die leiers van ons toekoms.  Werkloosheid,  die ondoeltreffendheid van regstellende aksies en geldsake word ook aangespreek.  Die belangrike rol van innoverende denke en samewerking  tussen die verskillende kerke word beklemtoon.

Is daar nie genoeg vlieë in ons land nie!!!  Ek sidder met die lees van die skep van vlieë-aanlegte om voer vir hoenders en vis te vervaardig.  Miljarde van hulle!  Hoe gaan hulle seker maak dat die vlieë daar bly en nie ontsnap nie?

Tegnologiese ontwikkeling en vooruitgang interesseer my nog altyd.  Kyk maar na die artikels oor die bioniese lens en die nuutste ontwikkeling in selfoontegnologie en –programme.

Geniet verder die humor, stories en lekker resepte.  Soos julle kan sien het hierdie uitgawe baie stof tot nadenke en propvol.

Hiermee wens ek al die lesers ‘n wonderlike tyd toe en mag die meetsnoere op mooi plekke val vir elkeen.  Baie dankie vir al die positiewe terugvoer en e posse.  Groetnis tot die volgende uitgawe.

Johan Pretorius

Die Redakteur

Back to top

My plaas is nie al dié haat werd

‘n Afgevatte plaas in Zimbabwe.

Henry Jackson

(E-pos)

Hoe reageer ‘n boer wanneer daar op sy plaas beslag gelê word? Henry Jackson, ‘n boer van Gweru in Zimbabwe, het die volgende boodskap gister aan vriende en familie gestuur nadat dit verlede week met hom gebeur het.

“My plaas is gevat! Daardie frase is amper so skrikwekkend as die woord ‘kanker’.

Dinsdag 24 April, terwyl ek besig was om kuilvoer te sny, het vier spoggerige voertuie my plaaswerf ingejaag en omtrent 20 mans het uitgespring, donker van woede en siedende haat.

Ek het oorgestap en vriendelik gegroet, maar net mompelende antwoorde gekry.

Die leier, die grondkommissaris, het begin: “Jy weet dat die regering alle plaasgrond verkry het en dat jy onwettig op die plaas bly.”

“O,” het ek geantwoord.

“Wel,” het hy voortgegaan. “Ons het ‘n nuwe eienaar wat ons wil bring en aan jou wil voorstel.”

Hy het gevra of daar plek is waar ons kon sit en praat, en toe ons (bene uitgestrek) ons sit gekry het op ons stoep se stoele, het die intimidasie begin.

“Ons verwag dat jy saamwerk met die nuwe eienaar. Ons wil hê die oorgang moet vlot verloop.”

‘n Besonder groot individu het bygevoeg, met diep haat wat uit sy gesig straal: “As jy nie saamwerk nie, sal ons ons kêrels stuur en jy sal sonder enigiets weggejaag word – nie eens jou klere nie. Jy sal niks saamvat nie.”

Nog ‘n man het gevra: “Weet jy wie ek is?”

Ek het gesê ek weet nie.

Hy het gesê: “Ek is mnr. *** (ek kan nie sy naam onthou nie) en ek kan mense binne twee uur van hul plase afkry!” Hy het twee vingers in die lug gehou en kragdadig herhaal: “Twee uur!”

Ek was taamlik stil tot op dié punt, maar het toe sag geantwoord: “Mnr. ***, ek wil vir jou iets sê wat ek wil hê jy moet hoor.”

“Wat is dit?” het hy nors gevra.

Terwyl ek my vinger na hom wys, het ek sag gesê: “Ek vrees jou nie. Ek vrees slegs vir God. Ek en jy sal albei eendag sterf en in ons eie skoene sal ons voor God staan en verantwoording doen vir wat ons in dié lewe gedoen het, jy vir jou dade en ek vir my reaksie daarop.”

Dit het gelyk of dit hom taamlik van stryk gebring het. Met nog baie dreigemente is hulle daar weg, so vinnig as hulle gekom het, en met die belofte om die middag terug te wees om die nuwe eienaar aan my voor te stel.

Toe hulle terugkom, was daar minder van hulle en net twee motors, en ek het tyd gehad om tot verhaal te kom.

Die man, sy naam is Philemon, wou weet hoeveel tyd ek nodig het en ek het gesê: “Ses maande sou ideaal wees sodat ek deur die winter kan kom.”

Hy het gesê dis te veel en ek het gevra hoeveel tyd hy my sou gee. Hy het gesê: “Drie maande.”

Ek het besef dit was baie welwillend vergeleke met wat ander boere gekry het en dit aanvaar.

Binne ‘n paar uur was die saak beklink en ek het my plaas, my lieflike huis en blyplek verloor, met nêrens om te gaan nie.

Maar die Here het my voorberei op dié dag. Oor die afgelope twee jaar het die Here baie met my gepraat oor my eie hart se houding en daar het baie reiniging plaasgevind.

Veral die afgelope drie maande het hy dikwels die gedagtes in my hart geplaas dat ek my plaas gaan verloor.

Ek het geweet daar kom ‘n toets in my lewe en dat Hy van my, sy kind, verwag om te reageer soos hy sou.

Toe die voertuie Dinsdag ingejaag kom, het ek dadelik geweet die tyd het aangebreek. Julle sien, daar is niks wat in dié lewe gebeur wat vir ons hemelse Vader ‘n verrassing is nie.

As ons sy kinders is, is ons lewens veilig in sy hande. As ons na sy stem luister en doen wat Hy sê, is daar geen rede om bang te wees vir wat mense aan ons kan doen nie, of om die toekoms te vrees nie.

En wat sê Hy moet ons doen as dié soort ding met ons gebeur? Is ons gewillig om sy woorde op ons lewens toe te pas? Matteus 5:44 sê: “Maar Ek sê vir julle: Julle moet julle vyande liefhê, en julle moet bid vir dié wat julle vervolg, sodat julle kinders kan wees van julle Vader in die hemel ….”

Is Jesus se opdrag vir ons bedoel of nie? Waarom sien ek so baie Christene met sulke diep rassehaat en bitterheid wat in hulle kook?

Moet ons nie kinders van ons Hemelse Vader wees wat sy karakter uitstraal nie? Watter getuienis leef ons uit as ons met siedende woede reageer? Hoe is ons dan beter as die wêreld?

Toe ek Philemon die volgende dag sien, was hy nog net so senuweeagtig en hy het op die punt van sy stoel gesit. Ek het vir hom gesê: “Philemon, al het ek nêrens om heen te gaan nie en al het jy op een dag my lewensdroom van my weggeneem, sal ek nie bitter of kwaad vir jou wees nie.

Ek wil jou seën as jy die plaas oorneem. Ek wil jou help sover ek kan. Ek wil hê jy moet dié plaas soveel geniet as wat ek dit geniet het.”

Hy het positief gereageer en meer verbasende toegewings gemaak.

“Jy kan alles wat jy wil van die plaas af neem en as jy bereid is om enigiets te los, sal ek jou daarvoor betaal,” het hy gesê.

Ons het blad geskud en is as vriende uitmekaar.

Die Bybel sê: “‘n Mens wat kwaad word, doen nie wat voor God reg is nie.” (Jakobus 1:20).

Ons moet die groter prentjie raaksien en nie so styf vashou aan die paar aardse besittings wat ons het nie.

Ons Hemelse Vader is goed in staat om in al ons behoeftes te voorsien, en as ons ons aardse besittings in oop hande hou, kan hy daarvan neem of daarby voeg wat Hy wil.

Nie eens ‘n mossie val sonder dat Hy dit weet nie. Kan Hy nie voorsien in ‘n huis en plek om my koeie te melk nie? Natuurlik kan hy!

Waarom sal ek dan toelaat dat my hart gevul word met haat vir ‘n man vir wie Jesus gesterf het? Ek wil liewer sien dat dié man en sy gewelddadige vriende in die Koninkryk ingebring word.

Jy sal nooit die oorlog van rassehaat met haat wen nie. Dit kan slegs gewen word met liefde en vergifnis.

Die sterkste krag ter wêreld is nederige liefde. Het Hy nie gesê: “Die sagmoediges sal die aarde beërwe” nie?

Moenie die enorme krag van eenvoudige nederigheid onderskat nie – waar ons sê: “Nie my wil nie, maar u wil geskied.”

Natuurlik is dit wat hulle doen onwettig. Ek kan die saak wen as ek hof toe gaan. Maar teen watter prys? Met meer haat, met intimidasie en geweld teen my werkers, en verskrikking vir my liewe vrou? Nee, ‘n plaas is dit nie werd nie.

Ek sal nie ‘n stuk grond probeer behou en my kosbare vrou in gevaar stel en aan verskrikking blootstel nie. Sy is baie meer werd as ‘n plaas.

Soos sake nou staan, het ek nêrens om heen te gaan nie. Jesus se dissipels het Hom gevra waar Hy tuisgaan. Hy het geantwoord: “Die jakkalse het gate en die voëls het neste, maar die Seun van die Mens het nêrens om sy kop neer te lê nie.” Ek voel ek is in goeie geselskap!

Maar ek het ‘n absolute en bonatuurlike vrede en vertroue dat my Hemelse Vader iets baie beters vir my het as wat ek gehad het. Hy maak een deur toe net om ‘n baie groter deur oop te maak.

So, vir julle wat gehoor het dat my plaas gegryp is. Moet asseblief nie om my onthalwe die vuur van rassehaat en bitterheid aanblaas nie.

Plaas liewer jul vertroue volledig op ons liewe Hemelse Vader en wag om te sien hoe wonderlik hy dié situasie tot sy eer gaan omkeer.”

Back to top

Op soek na ‘n kerk met verbeelding

Braam Hanekom

(Die Burger, 8 April 2015)

Die wêreld om ons is die hele tyd aan die verander, met geweldige spoed. Vir sommige is dit ‘n bedreiging en ongemaklik. Ander geniet dit. Vir die kerk hoef dit nie ‘n bedreiging te wees nie. Dit kan ‘n reuse-geleentheid wees.

Paasfees is vir Christene die herdenking van die oomblik in die geskiedenis wat alles verander het. Op Goeie Vrydag aanskou ons wrede en banale vernietiging, sodat ons en dit om ons op die Opstandingsmôre weer nuut gemaak kan word. Daarom kan ons hoop en verbeelding gebruik. Ons kan nuut na die wêreld kyk. Dit skep nuwe moontlikhede vir verhoudings en nuwe moontlikhede vir dinge waaroor mense voorheen gesê het dat dit menslik onmoontlik is. Ná Paasfees mag ons droom.

Ek kon nie anders nie as om die nuwe Stellenbosse rektor, Wim de Villiers, se artikel oor die universiteit en innovasie met aandag te lees. Sy opmerkings moet natuurlik ook gesien word in die lig van ‘n veranderende wêreld en val sag op die oor.

Die vraag is of die kerk en ons kweekskole hierdie boodskap verstaan. Ek is vas oortuig dat kerke wat in dié dae floreer, “progressiewe behoudendes” is. Daar is ou waarhede waarop die kerk staan. Ons is nie maar net nog ‘n nieregerings­organisasie nie. Terselfdertyd is dit nou die tyd vir kreatiwiteit en innovering wat konkrete gestalte in ons leefwêreld moet aanneem. Gen. 1:26 sê ons is na die beeld van God geskape. Wel, beelddraers kan hul verbeelding gebruik, beelddraers kan innoverend en kreatief wees. Dit is ‘n eienskap, alhoewel soms karig benut, wat ons met die Skepper deel.

‘n Kerk en ‘n spiritualiteit sonder verbeelding is dood. Albert Einstein het hom só oor verbeelding uitgelaat: “Verbeelding is belangriker as kennis. Kennis is beperk, maar verbeelding omsirkel die wêreld.” As Richard Dawkins dan Christene beskuldig dat hulle eng en sonder verbeelding is, wil ek sê: Ja, ons moet ons verbeelding gebruik, tot ver anderkant die grense wat die wetenskap ervaar!

Om ‘n kultuur van innovasie en kreatiwiteit te skep, gebeur egter nie vanself nie. Dit moet gestimuleer word. Daar moet doelbewus ruimte voor gemaak word. So word die laaste paar jaar in al hoe meer gemeentes met Pase uitstallings van hedendaagse kunstenaars gehou wat Christus se lyding en opstanding uitbeeld. Dit is verrassend en inspirerend.

Kenners sê ook dat kinders met superieure kreatiwiteit gebore word, maar dat hulle dit dan stelselmatig verloor. Te veel stemme druk hulle in boksies in. Hoe dikwels hoor ons nie die uitdrukking “Jy verbeel jou net, my kind” nie? Miskien moet kinders juis aangemoedig word om hul verbeelding te gebruik. En miskien moet lidmate, dominees en professore aangemoedig word om weer soos kinders te word en ook hul verbeelding te gebruik. Dit lê in die hart van die Evangelie.

Dr. Hanekom is die moderator van dieNG sinode van Wes- en Suid-Kaapland.

Back to top

NUUSBRIEF – JUNIE 2015

Instituut vir Blindes

GEDAGTE VIR DIE MAAND:

 

GRATITUDE ~ It turns what we have into enough” – Unknown

LOVE ~ The greatest possession we have costs nothing, it’s known as love.” – Brian Jett

KINDNESS ~ Kindness is an inner desire that makes us want to do good things even if we do not get anything in return.  It is the joy of our life to do them.  When we do good things from this inner desire, there is kindness in everything we think, say, want and do.” – Emmanuel Swedenborg

HAPPINESS ~ Happiness is a by-product of thinking, feeling and acting in a positive manner.” – Unknown

GELOOF ~ Om te kan glo in die onmoontlike, onsienbare, onbereikbare, onaantasbare en onmeetbare dinge in die lewe as ‘n gegewe om na uit te reik en te neem.  So is God se genade en liefde vir elkeen van ons.  Dan word dit alles moontlik, duidelik in ons daaglikse lewe, binne ons bereik, tasbaar en steeds onmeetbaar! – My eie opinie…

 

Ek wil elkeen van julle laat met hierdie gedagtes en aanmoedig om dit onder mekaar te bespreek en daagliks toe te pas in jul lewens. – Johan Pretorius

 

UIT DIE KANTOOR

Mens verstaan nie altyd hoekom sekere dinge in ‘n mens se lewe gebeur nie. Die lewe maak partykeer snaakse draaie soos wat ek dit dan ook die laaste paar weke ervaar het. Ek deel dit graag met julle: So ‘n paar weke gelede het ek hierdie weerligstraaltjies in my regteroog opgemerk. Dit was net na die Jagnaweek. Toe het dit skielik begin lyk asof ‘n gordyntjie besig was om oor my oog te skuif. Ek het ‘n afspraak met Dr Keulder gemaak en toe die vir my skokkende nuus verneem dat ek ‘n retina loslating gehad het en onmiddellik ‘n operasie moet ondergaan om die retina weer te heg. Skielik het dit waarvan ek net op ‘n afstand waargeneem het en dalk te maklik oor gepraat het deel geword van my eie menswees. Sondag na Sondag het ek op kansels gestaan en gevra dat mense hulleself in die skoene van ‘n blinde moes plaas sonder dat ek werklik self geweet het waarvan ek praat. Nou ewe skielik was dit nie meer iets daar ver nie. Die eerste operasie is by die Ooghospitaal in Bellville gedoen en was suksesvol, maar die skeurtjie in die retina was nog steeds daar. Gevolglik moes ek ‘n tweede operasie ondergaan waar ‘n enkele gasborreltjie in die oog geplaas is en ek ‘n paar dae moes platlê om te kyk of die gasborrel die gaatjie sou toemaak. Dit het egter nie gebeur nie en my voorland was ‘n derde operasie , vitrektomie, waar die oog se jellie tussen die lens en die retina verwyder word en die hele ruimte dan met gas gevul word. Tesame hiermee is ook ‘n nuwe lens ingeplant om die moontlikheid van katarakvorming te voorkom. Weer was dit ‘n week plat in die bed. Vrydag is dit weer sulke tyd wanneer ek weer die ooghospitaal besoek om te sien of die operasie ‘n sukses is. Ek glo van harte dat dit so sal wees. Vir die volgende paar weke gaan ek egter nog steeds nie veel uit hierdie oog kan sien nie totdat die gas opgelos is en die ruimte weer gevul is met die oogjellie. Ek wil net graag baie dankie sê vir almal se ondersteuning, gebede, sms’e en boodskappies. Dankie aan die terapie-afdeling van Ebenhaezer vir my gunstelingliedjie “Die Here hou my in die holte van Sy hand” wat hulle vir my op video gesing het. Ek kan nie meer wag om terug op my pos te wees nie!!  – Freddie Botha

 

LIEF EN LEED

– Danny Greeff is  Maandagoggend, 18 Mei oorlede.  Ons innige meegevoel aan al sy familie en vriende.

– Mnr Zwelinzima Bushula is oorlede.  Ons innige meegevoel aan al sy familie en vriende.

– Ons innige meegevoel aan me Faith Ndlangisa wat haar moeder aan die dood afgestaan het en me Hildegard du Plessis wie se pa oorlede is, ons dink baie aan julle in hierdie hartseer tyd.

– Henkie Mosterd se suster is oorlede.  Ons dink aan jou en jou familie in hierdie tyd.  Sterkte.

– Mnr Botha het oupa geword van ‘n pragtige kleindogter, Leah!  Baie geluk!

– Baie geluk aan Nasreen Julius met haar verlowing!

 

DVO

GHOLFDAG 8 MEI 2015

Ons gholfdag in samewerking met die Pionierskool en Pionierdrukkery was weereens ‘n groot sukses. Die weer was perfek en het ons baie positiewe terugvoering van die spelers/spanne ontvang.  Ons wil weereens vir die Pionierdrukkery en Pionierskool se mense baie dankie sê vir hul belangrike insette en hulp met die vooraf insameling van pryse maar ook op die dag van die gholfdag. Dit is so wonderlik om as een familie saam te kan werk aan ‘n projek.  Dankie ook aan ons gholfspan, nl, Johan Henning, Johan Steyn, Gerald Visser, Dawid Geyer, Frikkie Botha, Jerome Matthyse en Louwtjie Kruger wat die oggend reeds 7 uur op die gholfbaan was. Manne ons is trots op julle en ons hoop julle het die oggend geniet.  Baie dankie aan Emile en ook die 2 begeleiers soos gereël deur Kulk Marthinus vir hul hulp en bystand met ons spelers.  Dankie ook aan Pierre Bronkhorst wat vir ons die 9de putjie beman het.  Dit was Pierre se eerste gholfdag en ons het hom sommer by die diep kant ingegooi – hy het hom goed van sy taak gekwyt.

Dan ook baie dankie aan die volgende manne nl. Kobus Naude, Varity, Jan-Andries Anton Adshade, André Abraham en Samuel Seherie (stoor) vir jul hulp met die oplaai en aflaai van die gholfdagpryse.  Ons waardeer jul bereidwilligheid om gou so ‘n tydjie af te knyp in die werk en vir Ilse Bosman met die groot taak te help.

Dan herinner ons almal net weer aan die My School My Village My Planet – Projek.  Registreer asseblief en onthou om vir die Instituut vir Blindes te stem – ons staan ‘n kans om R70 000 te wen asook ‘n R10 000 Woolworths voucher vir jouself!!!  Besoek www.vote4charity.co.za. Aansoekvorms en kaarte is beskikbaar by Elsa Kotze (Hoofkantoor).

 

Lys van deelnemende winkels:

  • Woolworths (Jy is ook outomaties lid van hul Rewards-program en kwalifiseer vir 10% afslag op 1000’e items by enige Woolworths winkel)
  • Reggies & Toys R Us
  • Waltons
  • Engen se Quick Shop
  • com
  • co.za (koopkrag)
  • Dier en Plant (Worcester)
  • Supa Quick
  • Manic Cycles
  • Quenet’s Apteek
  • Viljoen Juweliers
  • Postnet
  • Tafelberg Meubileerders het ook nou nuut aangesluit by die projek

 

Inligtingsentrum

Soos almal reeds bewus is het dr Johan Pretorius ‘n baie goeie vriend, Wim Vorster, wat vir die Instituut ‘n teaterstuk geskryf het. Die stuk handel oor ‘n volwasse persoon wat sy sig verloor op ‘n later stadium in sy lewe … en die aanpassings wat daarmee saamgaan. Hierdie verhaal speel af in ‘n aftreeoord, en die teaterstuk bestaan uit 5 karakters.

Die doel met hierdie teaterstuk is om dit aan te bied as besoekers­groepe ons kom besoek, maar ook om nou en dan uit te reik en dit op ander plekke te gaan aanbied. Ons gaan hierdie teaterstuk aanbied in samewerking met Huis Brevis … ja … daar skuil vele akteurs en aktrises daar, talente wat ons nou gaan ontgin!  Ons is baie opgewonde om hierdie pad saam met Huis Brevis se inwoners te stap – julle maak ons trots!

Ons is ook ‘n groot dankie verskuldig aan ons Kreatiewe afdeling wat in die proses is om ons tafels by die Blind Spot te restoureer. Dit is ongelooflik groot skuurwerk wat julle so proffesioneel vir ons doen, baie baie dankie!  Julle is vir ons goud werd!

Dan is dit sekerlik nou tyd om die aap uit die mou te laat … hier gebeur nuwe dinge by die Blind Spot … in die vorm van ‘n kunsgalery.  Ons gaan ‘n deel van die Blind Spot omskep in ‘n kunsgalery- die uniekheid daarvan lê daarin dat ons kuns tasbaar is, met ander woorde, ons siggestremdes kan ook die kuns geniet en ervaar op n ander vlak! Ons kunsgalery se naam is “I-Art” (eye art) = oogkuns.  Ek hou julle op hoogte!  Ons gaan ook ons eie kunsgroepie se werke daar vertoon vir besoekers aan die kunsgalery – wat ‘n opwindende blootstelling vir ons kunstenaars.

Op Maandag, 18 Mei het ons ‘n uitreik gedoen, en Hoërskool Hermanus besoek. David Geyer en Ray Auckett het ook opgetree. My fokus van die oggend was om positief te lewe ongeag die uitdagings of gestremdheid wat ons elke dag ervaar. David en Ray het ook ‘n aanbieding gedoen, en ons het gedemonstreer hoe ‘n mens met doofblindes kommunikeer- die Tadoma tegniek asook om in die hand te skryf. My boodskap aan elkeen van julle is dit: Elke keer as jy met ‘n doofblinde gesels of in sy hand skryf, onthou die volgende vers vanuit Jesaja 49 vers 16: “Ek sal jou nooit vergeet nie, Ek het jou naam in My hand gegraveer.” Jesus sal ons nooit verlaat nie – ons name staan in sy handpalm gegraveer, net soos ons in David se hande skryf om te kommunikeer.

ORIëNTASIE EN MOBILITEIT

Ek en Carmalita was Johannesburg toe vir die Jaarvergadering by die O en M Kollege, kan jul glo, twee O en M’s, en het ons nie lekker verdwaal nie. (Die krag was af en ons is vreemd en die motors snel vinnig verby)!!!  Ons was toe betyds by die jaarvergadering en daar is op die oomblik ‘n proses begin waarin hul gaan kyk of ons nie aan die OT board kan behoort sodat ons beroep so n bietjie erkenning kry, ons sal dan nie meer bekend staan as Worcester Se straat vrouens, maar volwaardige orientasie en mobiliteits praktisyne.

Die mense daar in Gauteng is baie beïndruk met ons kieries en punte hoor.

Nietemin, ons beman toe ook sommer die Instituut se tafel by die Wynfees en sjoe, wat n belewenis!!

Ons het darem al die mandjies verkoop en natuurlik die rooi wyn! Stuur ons gerus weer.

Die Langkierie Rally vind plaas op die 24ste Oktober 2015 by Groenpunt. Al die belangstellende persone kan solank hul naam, t-hemp grote en ouderdom vir hul onderskeie department hoofde deurgee.

Jul kan gerus jul kieries spuitverf met verskillende kleure, kom ons maak dit hierdie jaar ‘n kleurvolle rallie.

Flip gaan seker weer volstoom werk om vir ons lekker donasies te kry, DANKIE by voorbaat hoor.

Kan jul glo die ALO studente begin nou al hardloop tussen klastye, sjoe, ongelooflike opleiding hier by die Instituut!!!

Onthou jul moet veilig bly mense, maar moet ook nie laat kom nie.

Onderstaande persone is betrokke by die genoemde sportsoorte en skakel hul gerus indien jul sou belangstel om betrokke te raak.

GHOLF – Emile en Carmalita, 0786411731 (opleiding en Huis Brevis)

Daar word ‘n toernooi beplan by Riverside Gholf Klub vir die 17de of die 24ste Julie.  Ons manne gaan teen die Dowes meeding, dit sal nogal ‘n uitdaging wees om ‘n blinde en gehoorgestremde persoon in ‘n span te hê.  Daar is dan nie vrywilligers nodig nie.  Die ou wat doof is lyn die blinde op, ja dit kan nogal werk.

DOELBAL – Flip Swart en Randell Baadjies, 023-347 2745 (weef en instandhouding)

Die Round Robin begin weer so Randel en Flip sal moet skaaf aan ons ouens indien hul wil wys wat in hul steek.

Op die oomblik is daar nie ‘n dames doelbal span by Maties, so ek dink ons dames moet nou maar saam met my by die Rolbal betrokke raak, wat dink julle?

SKAAK – Ray Auckett, 074 173 8818 (skakelbord)

SKYFSKIET – Corrie Odendaal, 072 957 5698

ROLBAL – Freek Barnard, 023-347 3580 (metaal)

GYM – Janine Barends, 023-347 2745 (wol winkel)

Sharon Goosen – 072 277 3306 (opleiding, Huis Katie, hoofkantoor, perseel of op straat.)

Opleidingsgroete,

Sherrie en Cammie.

 

Baie dankie dat die Instituut dit vir ons moontlik gemaak het om ‘n hond te kan hê.  Ek geniet hom en hy gee my baie plesier.  Op 14 Junie verjaar albei honde en word hulle 4 jaar oud.  Dit is vir my ‘n groot plesier om sy moeder te wees! – Amanda Els

 

STORIETYD DEUR JOHAN LOUW…ONS EIE STORIEVERTELLER!

Storie 2

Ek het op die plaas gaan werk toe ek met skool klaar gemaak het. Ek het dit baie geniet omdat ek op die plaas grootgeword het. Ek het ook lekker Namataal gepraat met die plaaswerkers. Ons het mekaar geniet. Ons het baie pret gehad.

Eendag, toe ons met skaap gewerk het, toe val ek oor ‘n ankerdraad wat ek nie gesien het nie omdat ek te haastig was, want die skaap wil weghardloop. Die manne het darem lekker gelag. Ek sê toe julle kan maar lag. Gelukkig het ek darem nie seergekry nie.

So kan ek baie vertel. Ons het eendag ook in die veld geloop om lyndrade te kyk, dat daar geen gate in is nie. Toe het ‘n reënbui ons gevang en ons reën toe nat. Toe ons by die huis kom vra my pa “het die Namas lekker geswem.” Ek sê ja ons het.

Ons het lekker askoek geëet. Die Nama-mense kan darem lekker askoek bak. Dan eet jy dat jou mond darem water.  Ek het ook baie gejag en ek was ‘n mens vir die veld. Ons het ‘n buurman, Oom Gert, wat baie gedrink het en dan wil hy by ons kom jag. Maar hy het dit later darem gelos. Ek was darem stout op die plaas. Een aand, toe gaan jag ons rooikat omdat hulle die boere se lammers vang. Nou het ek ‘n rooikat geskiet en intussen het Oom Gert uitgepaas en ek besluit om hom ‘n poets te bak. Maar die oom slaap, hy weet van niks. Ek sny die rooikat se maag en vetderm uit en ek sit dit agter in die ou se broek in by sy boude. Oom Gert slaap deur alles. Ons kom by die huis en ons hou by die slagpale stil om ‘n gemsbok te slag wat ons geskiet het. Ons was besig om die gemsbok te slag toe Oom Gert bykom en hy steun en kreun. Toe ek om kyk sien ek sy hand daar agter by sy broek en hy sukkel en steun. Ek vra toe wat dit is Oom Gert? Toe sê hy “nooit weer gaan ek raak aan rooiwyn nie.”  Toe weet ek hy het iets agtergekom. Ek vra toe hoekom nie? Hy sê “my alles is uit.”  Die aand het die oom die drank gelos. Vandag nog het hy nie weer ‘n druppel gedrink nie.  My oupa en ouma sê ons Namas weet darem hoe. Ek sê ja ons weet.  My ma en pa sê ek het Oom Gert se lewe gered.  As die oom by ons kom jag praat hy nou nog van my wat vir hom ‘n poets gebak het. Ons het ook baie saam met die oom op sy plaas gejag.

 

WORCESTER BRAILLE CHESS NEWSLETTER – MAY 2015

Floris Brown & Ray Aukett-Institute for the Blind Worcester

The Lyndon Bouah Trophy Single Chess Championships over 4 rounds took place in the Greenwood Hall on the 16th May 2015. This tournament is only between Boland and WP and 15 players took part. Melvyn Lukas Bonnie McMurtry & Ivan Wagner from WP took part. The overall winner was Melvin Lukas 1st Frederick Liebenberg 2nd and 3rd was Sam Isaacs.

We would like to thank our Tournament Director Anton Marais & Assistant Marc Petersen from WP.

Our Club Championships are busy with Round 12 with Frederick Liebenberg still leading. At present Daluthando Mfengu are also still leading the B Section.

Just a reminder to all our players to start preparing for the SA Braille Chess Championships and the TOP 8. This Tournament will take place 26-27 September 2015 in Kuils River Western Cape.

Our friendly chess games against CAPABLANCA CHESS CLUB in Worcester Boland Cape Winelands are still taking place on the last Thursday of each month.

CHESS HINTS taken from: “A Collection of Chess Wisdom”

While It Is Your Move

“All that matters on the chessboard is good moves.”

After each of your opponent’s moves, you MUST ask yourself the following questions:

 

  1. What has changed in the position? Every move alters the position on the chessboard, so pay careful attention to your opponent’s last move. Learn to look for and recognize all changes in the position after each move, by asking the following questions:

Did my opponent’s last move create any new weaknesses with tactical or positional possibilities for him or me?

Has he pinned or unpinned any of his or my pieces or pawns.

Are any pieces, pawns, important squares, or important lines in his or my position now unguarded, or inadequately guarded?

Has he created, removed, or attacked any vital guards?

Is the protection of weak points in his or my position still adequate?

Did his last move leave any pieces inadequately protected?

Did his last move create any pawn weaknesses?

Did his last move expose or restricted his king?

Did his last move create a vulnerable back rank?

 

Inwoner

(Vir die blinde meisie in jou lewe)

©Floris Brown

ek kom vir jou nagsê soen

om op my sagte manier

jou wêreld aanlandig te betree

 

om vir jou te sê hoeveel

liefdesrose ek vannag in jou

sagtheid gaan belê

 

maar, hoe sê ek vir jou nag

as nag vir jou ’n dieper

tweede vlak betekenis het

 

hoe bring ek vir jou rustigheid

as onrustigheid jou hele wese

elke sekond soos ’n

laser-sekuriteits-spanningsdraad

enige naderende beweging

jou antennas laat regop staan

 

ek wil die jy wees

wat binne jou woon

die liefde wat sit

op jou hoogste troon

 

en voor jy na jou eiland vertrek

waar jy dink jou eiland is skoner

 

maak my jou enigste liefdevolste

tasbare… inwoner

 

INSTITUUT GROETE TOT VOLGENDE MAAND!

Back to top

Selfoon se skerm ook vir blindes

Romantha Botha

(Die Burger, 11 Junie 2015)

KAAPSTAD. – Blinde en siggestremde selfoongebruikers kan nou leer om hul raakskerm-selfone beter te gebruik.

Die Kaapstadse Vereniging vir Blindes, met die samewerking van Vodacom, het eergister dié inisiatief – die eerste in sy soort – bekend gestel by die vereniging se hoofkantoor in Soutrivier.

Dit is tans nog die enigste plek waar daar ‘n hulpkiosk is, maar hulle beplan om dit uit te brei.

“Vir baie blindes of siggestremdes is die idee van ‘n wêreld met slegs raakskerm-selfone vreesaanjaend. Hulle voel nie gemaklik om die skuif van ‘n selfoon met ‘n sleutelbord na een met ‘n raakskerm te maak nie,” het Michelle Botha, woordvoerder van die vereniging, gesê.

Daar is reeds sagteware op Android- en iPhone-selfone beskikbaar wat die blinde gebruiker kan help om te hoor waar op die skerm gedruk word.

Die inisiatief het ten doel om gebruikers te leer hoe om dit optimaal te benut.

Hulle het dan toegang tot alle funksies op hul selfone, net soos enige ander gebruiker. Die spoed waarteen die navigasiestem praat, kan ook aangepas word.

Volgens Botha is die doel van die kiosk om ondersteuning te bied en inligting te gee met die hulp van ander blinde mense wat die nuwe tegnologie reeds gebruik.

“Dit is vir ons belangrik dat blindes deur blinde of siggestremde fasiliteerders opgelei word omdat hulle meer begrip het van die struikelblokke wat met raakskerm-selfone gepaard gaan.”

Volgens Botha is die onkunde van selfoon-verskaffers en verkoopsmense wat nie altyd weet wat om aan te beveel nie ‘n groot uitdaging.

Sy het gesê die selfone met toeganklike sagteware is nie altyd bekostigbaar nie.

“Ons is nie gemagtig om selfone te verkoop nie en diegene wat belangstel om te leer hoe om die tegnologie te gebruik, moet hul eie selfone koop.”

Botha, wat self siggestremd is, het gesê daar is wel tekortkomings met die sagteware. Een daarvan is dat die sagteware slegs in Engels beskikbaar is.

Die uitspraak van sekere name kan ook ‘n struikelblok wees.

“Ek het ‘n vriendin, Anika, wie se naam deur die sagteware as ‘Anarchy’ uitgespreek word.”

Die organisasie bied ook gratis tiklesse op ‘n raakskerm vir diegene wat minder vaardig op ‘n qwerty-sleutelbord is.

Back to top

Stukkende Heler

Rian Cloete

(Wes- en Suid-Kaapland Sinode Webblad)

“Mens moet altyd eers deur ‘n moeilike proses gaan voordat jy ‘n rottangstoel ordentlik kan maak”. Willie Bester by die Instituut vir Blindes te Worcester se stem is reëlmatig terwyl hy dit sê. Die waarheid daarin slaan my met ‘n veer.

‘n… Mens… moet… altyd… eers… deur… ‘n… moeilike… proses… gaan.

Dié woorde spoel en maal soos ronde klippies deur my kop. Hy is só reg.

Maar Willie het nie na sy eie grootword verwys nie. Nee, wel na die manier waarom hy behendig rottangstukkies buig en breek om ‘n mooi stoel te maak. Van 1969 af. Eers was dit maar moeilik, maar vandag neem dit hom ‘n dag of wat om ‘n stoel te sitstaan.

Hy vertel sonder omhaal sy verhaal, een van bitterswaar grootword, en ek sien hoe sý stoel gemaak is, die een wat sy lewe gevorm het. Hy was maar drie maande oud toe sy rangeerpa hom alleen begin grootmaak het. Gehoor-, sig- en liggaamgestremd. “Ek was klein, vertel hy, toe my oorlede pa my vra om ‘n vurk in die pakhuis te gaan haal.” Hy kon dit nie kry nie en sy pa het smoorkwaad ‘n pen deur sy neus dwarsdeur sy verhemelte gegooi. Dis was nog in sy Donnybrook-dae. Lank gelede.

“Alhoewel ek swaar grootgeword het, het ek nog baie respek vir my pa. Die woord van die Here sê: Eer jou vader en jou moeder.”

So sê die man wat al 378 operasies ondergaan het. Drie-honderd-agt-en-sewentig. My regterarm was aan my gesig vasgegroei. Hy was altesaam drie jaar in die hospitaal.

Willie soek net die positiewe van die lewe en hy is so dankbaar vir die talle vriende wat hy in Worcester by die instituut gemaak het. “Ek’s baie gelukkig met my lewe, om op te staan en te leef, is ‘n wonderwerk.”

Sê die man wat stukkend grootgeword het.

Willie straal heelheid uit en deel graag sy hart met ander deur sy kitaarspel. As hy in die orkes speel, “sien” hy mense se harte heel word. Hy het lankal die letsels in sy hart laat toegroei, lankal die stukkend afgelaai, dit vir die verlede en vir God gegee. Daarom kon hy maklik met sy pa, toe dié op sterwe lê, vrede maak. En is dit net ‘n vae herinnering dat Pa hom kleintyd vasgemaak het om in die trein se stoomenjin te gooi.

“Iemand het dit gelukkig gesien”, sê Willie. “Die Here is alomteenwoordig, dink ek.”

“Ja, net ‘n heel hart kan vrede maak en belei: Pa, ek was nog altyd lief vir Pa. En trots op wat Pa my geleer het.”

Vrede, vergifnis, versoening.

Mens moet eers deur ‘n moeilike proses gaan voordat jy ‘n rottangstoel ordentlik kan maak.

Willie wil graag vir altyd by die instituut vir Blindes in Worcester bly. En hy sal die trekklavier baasraak. “Definitief”, sê hy. “Definitief. Definitief”.

Besoek die webtuiste vir die Instituut vir Blindes en lees meer oor Badisa se dienste aan siggestremdes.

Back to top

Bioniese oog sien vir altyd goed

Willem Kempen

(Die Burger, 27 Mei 2015)

As jy oud genoeg is om Lee Majors te onthou in die rol van kol. Steve Austin, Die Man van Staal op die televisie, is die kans goed dat jou sig nie meer is wat dit was nie. Klou vas, want Majors het verlede maand 76 geword. (Genadiglik toon hy min tekens van roes.)

Dalk onthou jy ook dat een van die kolonel se bioniese onderdele in sy linkeroog ingeplant was, met die gevolg dat hy tot 20 keer kon inzoem op waarmee ‘n maaifoedie besig was.

Nou het ‘n Kanadese optometris ‘n lens ontwikkel wat selfs die Man van Staal nie sien kom het nie.

Dr. Garth Webb is die stigter en uitvoerende hoof van Ocumetics Technology Corp (ocumetics.com/), wat daarop aanspraak maak dat hy ‘n lens ontwikkel het wat ná inplanting kan beteken dat die pasiënt nooit weer ‘n bril of kontaklense hoef te dra nie.

Nie net sal die Bionic Lens jou sig ten volle herstel nie, jy sal tot drie keer béter as 20/20 kan sien. Die lens kan binne minute en pynloos ingeplant word, sê Webb, en op enige ouderdom nadat jou oogstrukture ten volle ontwikkel is, wat normaalweg ongeveer 25 jaar is.

Webb het aan CBC News gesê die Bionic Lens word in gevoude vorm in die oog geplaas met ‘n inspuitnaald en ‘n soutwateroplossing. Binne sekondes nadat dit ingeplant is, stryk die lens homself uit sodat jou sig onmiddellik herstel is. As jy byvoorbeeld vooraf net-net iets van 3 meter af kon sien, sal jy dit agterna van drie keer verder kan doen, voer Webb aan. Dit sal ook beteken die draer hoef nooit weer oor iets soos katarakte bekommerd te wees nie, want die oog se natuurlike lens word vervang.

Min is nog bekend oor presies hoe die tegnologie werk en wat dit gaan kos. ‘n Reeks kliniese toetse moet nog afgehandel word, wat insluit proewe op diere en op blinde mense. Die maatskappy glo die eindproduk kan al in 2017 kommersieel beskikbaar wees as alles volgens plan verloop.

‘n Groep oogkundiges het verlede maand op ‘n konferensie in die VSA die kans gehad om meer van Ocumetics se uitvindsel te leer. Een van hulle, die oftalmoloog dr. Vincent DeLuise, wat ook aan die Yale-universiteit klas gee, het aan CBC News gesê die groep was ondanks aanvanklike skeptisisme baie beïndruk deur Webb se “slim idee”.

Back to top

Inentings vir volwassenes

Rachélle Human

(Die Burger, 27 Mei 2015)

Die meeste ma’s hou noukeurig by hul kinders se inenting-program, maar hoeveel volwassenes laat hulself teen voorkombare infeksies inent? Rochélle Human het verneem watter inentings volwassenes behoort te kry.

‘n Mens se immuunstelsel verswak van nature met ouderdom en so ook die doeltreffendheid van inentings wat in die kinderjare gedoen is.

Kinkhoes kom tans weer by sommige volwassenes voor omdat die immuniteit van inentings wat hulle as kinders gekry het, afneem, sê dr. Allison Glass, ‘n kliniese viroloog van Lancet Laboratories.

Daar word ook gedurig nuwe inentings ontwikkel.

‘n Inenting teen hepatitis B, die seksueel oordraagbare virus wat lewerskade kan veroorsaak, het eers in die middel-1990’s deel van die pediatriese inentingsprogram geword. Enigiemand ouer as 20 het dit dus waarskynlik nie gekry nie.

Sommige inentings is spesifiek op volwassenes gemik om siektes te voorkom wat volwassenes makliker kan opdoen, soos gordelroos en die menslike papilloomvirus (MPV).

Die doel van inentings is om individue te beskerm wat vatbaar vir infeksies is, sê sy.

“Jonger volwassenes se immuunstelsels is nog gesond.

“As hulle ingeënt word, het hulle gewoonlik ‘n goeie immuunreaksie op die entstof.

“Só voorkom hulle dat hulle die betrokke infeksie kry en mense aansteek wat dalk meer kwesbaar is.”

Hier is van die belangrikste inentings vir volwassenes:

Influensa

Griep, veroorsaak deur die influensavirus, kan ernstige siekte in vatbare individue veroorsaak en selfs noodlottig wees.

In Amerika word jaarliks sowat 226 000 mense weens influensa in die hospitaal opgeneem.

Tot 49 000 mense (meestal volwassenes) sterf jaarliks, na gelang van hoe dodelik daardie seisoen se griepsoorte is.

Kenners beveel aan dat almal ouer as ses maande jaarliks teen griep ingeënt word.

Tetanus

Tetanus (klem-in-die-kaak) kom danksy die inenting daarteen nie meer baie voor nie. ‘n Mens se immuniteit daarteen neem egter af wanneer jy volwassenheid bereik, sê Glass.

Tetanus veroorsaak erge spierspasmas en kan intensiewe sorg en ventilasie noodsaak. Dit veroorsaak dood in sowat een uit elke tien gevalle. Medici beveel ‘n versterker-inenting elke tien jaar aan.

Pertussis (kinkhoes)

Volwassenes met kinkhoes stel veral pasgebore babas in gevaar, volgens Glass.

Wanneer ‘n baba kinkhoes kry voordat hy op ses weke daarteen ingeënt word, kan hy ernstig siek word en sterf. Kenners beveel aan dat swanger vroue en mense wat kontak met klein babas sal hê, ingeënt word.

Die pertussis-versterker kan saam met die tetanus-versterker gekry word.

Pneumokokkale inenting

“Pneumokokkaal verwys na die bakterieë wat longontsteking, meningitis en bloedinfeksies veroorsaak.”

In die VSA veroorsaak dit jaarliks sowat 500 000 gevalle van longontsteking, 50 000 gevalle van bloed-infeksies en sowat 40 000 sterftes.

Bejaardes het die grootste risiko om ernstig siek te word daarvan. Dit is ‘n algemene doodsoorsaak in mense ouer as 65.

Mense met diabetes, onderliggende hart-, long- of lewersiekte of ‘n verswakte immuunstelsel (soos diegene met MIV) kan maklik ‘n erge pneumokokkale siekte opdoen.

Ook rokers het ‘n groter kans om daarvan siek te word.

Die inenting word veral vir hierdie mense, asook enigiemand ouer as 65, aanbeveel.

Gordelroos

Gordelroos word deur dieselfde virus as waterpokkies veroorsaak. Dit is ‘n veluitslag met blase wat ‘n paar weke kan neem om op te klaar.

Nie net is die uitslag pynlik nie, dit kan ook lei tot chroniese pyn wat maande of selfs jare kan aanhou.

Volgens Glass loop sowat 90% van die volwassenes gevaar om gordelroos te kry omdat die meeste as kind waterpokkies gehad het. Die virus verlaat nooit ‘n mens se liggaam nie. Die risiko van gordelroos neem toe met ouderdom en namate die immuunstelsel verswak.

Sowat 65% van die gevalle word in mense ouer as 50 gediagnoseer. Sodra ‘n mens ouer as 50 is, verhoog jou risiko ook om langtermynpyn te ontwikkel.

‘n Inenting is sedert begin verlede jaar in Suid-Afrika beskikbaar.

“Dit verminder die risiko van gordelroos noemenswaardig. As jy steeds gordelroos kry, al is jy ingeënt, verminder dit die risiko van erge simptome en langtermynpyn,” sê Glass. Dit word aanbeveel vir volwassenes ouer as 50.

Menslike papilloomvirus (MPV)

MPV is die seksueel oordraagbare virus wat die meeste servikskanker-gevalle veroorsaak.

“Die tragedie van servikskanker is dat sowat die helfte van die gevalle tot sterfte lei, en dit is ‘n voorkombare siekte,” sê Glass.

Daar is verskillende tipes MPV. Tipe 16 en 18 veroorsaak sowat 70% van alle servikskankergevalle.

Die MPV inentings wat beskikbaar is, is juis op dié soorte gemik. Dit kan van die ouderdom van nege toegedien word en bestaan uit drie dosisse.

‘n Mens moet verkieslik ingeënt word voordat jy seksueel aktief word. Iemand wat reeds seksueel aktief is, maar weet sy is nie met tipe 16 of 18 besmet nie, kan steeds ingeent word.

Hepatitis B

Hepatitis B word deur seks of blootstelling aan besmette liggaamsvloeistowwe oorgedra.

Wanneer dit in ‘n chroniese infeksie ontaard, loop die pasiënt gevaar om lewersirrose te kry. Dit kan tot lewerversaking lei. Dit veroorsaak ook lewerkanker.

Omdat hepatitis B baie in Suid-Afrika voorkom, beveel Glass aan dat almal daarteen ingeënt word. Dit geld veral gesondheidswerkers en diegene met veelvuldige seksmaats.

Rubella (Duitse masels)

“Ons het in die afgelope drie jaar ‘n opmerklike toename in rubellagevalle gesien,” sê Glass.

Rubella veroorsaak gewoonlik ‘n matige griepagtige siekte met ‘n veluitslag en word nie as ernstig beskou nie.

As ‘n vrou egter gedurende haar eerste trimester van swangerskap besmet word, is daar ‘n 80%-kans van veelvuldige ernstige geboortedefekte.

Sy beveel aan dat vroue wat beplan om swanger te raak, hul rubella-immuniteit laat toets.

Hulle behoort ook ‘n versterker-inenting te kry voordat hulle swanger raak. Die inenting kan nie tydens swangerskap gegee word nie.

  • Bespreek die noodsaaklikheid van die inentings soos hierbo met jou huisdokter. Die meeste van die inentings is by apteke of klinieke beskikbaar.
  • Inhoud nagegaan deur prof. Barry Schoub, voormalige uitvoerende direkteur van die Nasionale Instituut vir Oordraag­bare Siektes.

Back to top

Merries speel ma vir wees koedoe

Charné Kemp

(Die Burger, 1 April 2015)

KIMBERLEY. – Billy, die weeskoedoekalfie wat dink hy is ‘n hond, word deur twee arabierperdvoogma’s gesoog.

En saans speel die jong bulletjie dik gedrink saam met sy honde- en jakkalsmaatjies.

Hy onthou skynbaar skaars dat hy twee weke gelede as ‘n pasgebore kalf, ooglopend verskrik en bang, in die veld gevind is.

Susan Smit van die Tahillah-boerdery wat hom nou grootmaak, sê hy sou luiperdkos gewees het as hulle hom nie saamgebring het huis toe nie.

“Hy was honger en net vel en been. Sy naelstring was nog vars.”

Sy en haar man, Charl, boer met arabierperde, boerbokke, wild en skape in Namibië aan die Oranjerivier, oorkant die Suid-Afrikaanse grensdorp Onseepkans.

Sy ry ook gereeld in uithouritte en verteenwoordig Namibië in dié sportsoort.

“Billy se ma was nêrens in sig nie. Dit is vreeslik droog en die diere kry swaar. Ons weet nie hoekom hy alleen in die veld was nie.”

Sy het hom huis toe gebring en gehoop haar arabierperdmerries sal toelaat dat hy aan hulle drink. Hul eie vullens was pas gespeen. Die arabiermerries in hul stoetery is juis baie goeie ma’s wat hul vullens goed teen roofdiere beskerm.

“Die een merrie het nogal geskrik en haar been gelig toe hy met sy kop aan haar stamp. Dit is mos wat bokke doen wanneer hulle soog.”

Die merrie het gou daaraan gewoond geraak. Wanneer hy dik gedrink is by Zara, die een merrie, dan gaan hy na Marie, een van die ander merries.

Wanneer die son sak, speel hy al te lekker met sy drie weesjakkalsmaters en die werfhonde.

“Dit is omtrent ‘n geraas wanneer hulle speel. Billy hardloop die wêreld vol. Die honde blaf en die jakkalse huil. Billy en die jakkalse dink hulle is honde. My man sê ek moet die jakkalse stilmaak om nie wilde jakkalse te lok nie.”

Boere het die jakkalsies se ma doodgemaak en Smit het die wesies gered voordat hulle ook doodgemaak is.

“Ek kan diere nie net so doodmaak nie,” het sy gesê.

Billy was van die begin af hondmak en nooit bang vir hulle nie.

“Sy nuwe neiging is saans om in die badkamer voor die stort te slaap. Hy loop saam met ons van die onderste verdieping op met die trap om te gaan slaap. Hy beweeg heelnag nie totdat ons opstaan. Dan loop hy saam na buite om sy besigheid te gaan doen,” vertel Smit.

Billy begin al aan gras proe en sal waarskynlik eendag in die veld langs die huis intrek.

Back to top

In musiek herontdek ‘n mens die hele tyd

Willem de Vries

(Die Burger, 25 Mei 2015)

KOMPONIS PETER KLATZOW 70 IN JULIE

Peter Klatzow, ‘n tweemalige wenner van die Helgaard Steyn-prys, word internasionaal as komponis gereken. Willem de Vries het met hom gesels aan die vooraand van die konserte wat sy 70ste verjaardag in Kaapstad en Grahamstad gaan gevier.

“Wat dit beteken om ‘n komponis in Suid-Afrika te wees is iets waaroor daar deurentyd ‘n gesprek moet wees. Behoort jy aan jou Suid-Afrikaanse gemeenskap of is jy deesdae, in die dorp genaamd Aarde, eerder lid van ‘n internasionale gemeenskap?” Aan die woord is Peter Klatzow, een van Suid-Afrika se internasionaal gerekende en veelbekroonde komponiste, iemand wie se musiek onlangs ‘n week lank die fokus was in Rotterdam en van wie gehore werke vanjaar in Kaapstad en in Grahamstad gaan hoor met dié dat hy op 14 Julie 70 word.

Om te weet wat op die musiekgebied in Europa aangaan, ook om dit uit te daag, is belangrik, sê hy. “Maar jy moet in gedagte hou in Suid-Afrika is baie musiek wat baie ryk is en waaruit as ‘n basis vir komposisie geput kan word.”

Klatzow, tevore hoof van die Suid-Afrikaanse Musiekkollege van die Universiteit van Kaapstad en tans emeritus-professor, word ook in Julie in die Baxter-konsertsaal in Rondebosch vereer met ‘n uitvoering van onlangse kamermusiekwerke en solowerke vir marimba en fluit.

En hy “is baie bly” oor die Kaapstadse Filharmoniese Orkes se program van sy werke volgende maand. In dié konsert in die Kaapstadse stadsaal op 25 Junie gaan sy Drie Skilderye van Irma Stern, die Dubbelconcerto vir Fluit, Marimba en Strykers, sowel as The Healing Melody uitgevoer word.

Hoe hy Stern-skilderye in musiek omgesit het, verduidelik hy soos volg: “‘n Skildery is ‘n bevrore oomblik in tyd – musiek nié. Dit vra om ‘n verhaal. Ek moes dus ‘n narratief uit die statiese oomblik skep.

“Een van die skilderye is van die Kongorivier. Ek verbeel my toe die rivier en op verskillende plekke op die reis vind verskillende dinge op die oewers plaas. Jy beeld van die dinge uit, soos ‘n partytjie. Verskillende dinge gebeur, maar altyd is daar die band met die rivier. Jy is op ‘n boot so ver dit die musiek betref.”

Nie elke skildery hou egter die moontlikheid van beweging in nie. Een van die skilderye is van ‘n boord perskebloeisels.

“Dit is een van Stern se sensitiefste en skitterende skilderye, en was vir my ‘n uitnodiging om ‘n tekstuur in musiek te skep wat soortgelyk is daaraan. Daar is geen storie aan die bloeisels nie, dis ‘n tekstuur. Dit is een van haar wonderlikstes en ‘n mens kan met die musiek veel doen om die orkesklank te laat skitter.”

Klatzow se werke vir die marimba, “‘n instrument van baie, baie kleure”, is internasionaal bekend. Wat dit kan voortbring, “is betowerend”.

“Ek het toevallig ontdek daar bestaan nie ‘n sterk repertorium vir die marimba nie, dat baie mense transkripsies gespeel het. Ek wou ‘n oorspronklike repertoire daarvoor skep.”

Hierdie komposisies beskou hy as sy hooftaak as komponis die afgelope 20 jaar.

“Ek word vertel ek het ‘n baie oorspronklike manier om vir die instrument te skryf. Die stukke word oor die hele wêreld bespeel.”

Ook vir koormusiek is hy lief, iets wat ontstaan het in sy jare as leerder aan die St. Martin-skool in Johannesburg. Sondae het kore in die kapel opgetree en hy het dié tradisie “deur osmose” geleer.

In Grahamstad gaan die Chanticleer-sangers hierdie deel van sy oeuvre met ‘n uitvoering huldig. Sy “osmose” van koormusiek is ook dié van musiek uit Afrika. In sy destydse kantoor in die Suid-Afrikaanse Musiekkollege, reg bokant die lokaal wat later die Kirby-versameling van Afrika-instrumente geword het, kon hy repetisies en klasse deur die vloerplanke hoor.

Hierdie osmoses is deel van sy komponeerwerk, iets wat hy nog deurentyd as intuïtief ervaar, sê hy. In sy dekades lange loopbaan het hy ‘n groot verskeidenheid werke geskep. Toe hy 15 jaar oud was, het hy Eugène Marais se “Winternag” vir stem en klavier gekomponeer, ook “Dis Al” van Jan F.E. Cilliers.

Digters bly vir hom belangrik. “Ek sou ‘n trilogie van ballette geskryf het, gegrond op NP Van Wyk Louw se werk. Die eerste een Drie Diere [1980], wat wel voltooi is, en die tweede een Vier Gebede by Jaargetye in die Boland [1984]. Die derde een sou wees Nog in My Laaste Woorde.” Die Hamlet-ballet, waarvoor hy die musiek gekomponeer het, is in 1992 in die destydse Nico Malan opgevoer en was in Sadler’s Wells in Londen in 1994.

Selfs toe hy hom in ‘n stadium in die avant garde verdiep het, het hy “onthou hoe lekker dit was om te werk in ‘n sleutel en om te moduleer van een sleutel na ‘n ander”. ‘n Te intellektuele benadering kom telkens in die pad van die vloei van die musiek, sê hy.

Ná baie eksperimente, foute en vondste het hy besef musiek groei nie deurdat dinge vervang word nie, “maar deur dit wat bykom”. “Ons het die hele geskiedenis om uit te put. En ons kan nuwe goed daarby voeg.” Só is daar plek vir tonale, atonale musiek én klanktekstuur-komposisies in sy werk.

“Ek het begin note neerskryf toe ek so ses jaar oud was, maar het die klavier begin speel toe ek vier was.”

Eerste komponiste wie se werk hy wou nadoen, was Schubert “toe en nou”. “Ook Chopin.” As hy nie werk aan spesifieke opdragwerk nie, komponeer hy aan liedere.

Tans werk hy aan ‘n siklus van toonsettings van gedigte oor musiek, When Music Sounds.

“Ek dink aan Schubert as ek liedere skryf. Hoewel hy ver van ons is wat tyd betref, dink ek: Hoe sou hy dít gedoen het? Ek kom elke keer ‘n bietjie nader aan wat ek meen die manier is waarop hy vandag sou dink aan die skep van liedere. Hy het dit perfek gedoen.

“Musiek is herontdekking. Die hele tyd.”

 

Komende uitvoerings

Komposisies van Peter Klatzow sal by die volgende geleentheid uitgevoer word:

  • Op 25 Junie om 20:00 in die Kaapstadse stadsaal voer die Kaapstadse Filharmoniese Orkes Klatzow se Drie skilderye van Irma Stern uit, die Dubbelconcerto vir Fluit, Marimba en Strykers, en The Healing Melody. Besoek www.cpo.org.za.

Op die Nasionale Kunstefees in Grahamstad is Klatzow-werke op die program soos volg:

  • Op 5 Julie om 15:00 word sy werk I Am an African uitgevoer met die bariton Musa Ngqungwana sangsolis en Tintinyane‘n Verhaal vir orkes in die galakonsert van die fees. Die KwaZulu-Natalse Filharmoniese Orkes sal die werke uitvoer met Richard Cock as die dirigent.
  • Op 9 Julie om 14:00 neem Klatzow deel aan ‘n gesprek met Mokale Koapeng, Dianne Thram and Peter Louis van Dijk oor komposisies in Suid-Afrika.
  • Klatzow sal op 10 Julie om 17:00 in die Monument-restaurant oor sy werke gesels.
  • Op 12 Julie om 15:00 sing die Chanticleer-sangers in die Rhodes-kapel. Die marimba-speler Magdalene de Vries en die tjellis Carel Henn sal van sy komposisies uitvoer. Besoek www.nationalartsfestival.co.za.
  • Op 21 Julie om 20:15 in die Baxter-konsertsaal in Rondebosch. Frank Mallows (marimba), Liesl Stoltz (fluit), Farida Bacharova (viool), Simon Ball (fagot) en Peter Amon (Franse horing) sal van sy mees onlangse kamermusiekwerk en solowerke vir marimba en fluit uitvoer. Besoekbaxter.co.za.

Back to top

Soveel kos staatsverhogings die land

Jan de Lange

(Die Burger, 25 Mei 2015)

JOHANNESBURG. – ‘n Ekstra R60 miljard is wat die salaris­verhoging van 7% in die staatsdiens vir vanjaar en inflasie-gekoppelde verhogings in die volgende twee jaar belasting­betalers gaan kos.

Maar ‘n regeringsonderhandelaar sê die regering sal binne sy teikens vir die begrotingstekorte in dié tydperk bly.

Vanjaar se verhoging van 7% is 2,2 persentasiepunte meer as die inflasiekoers, maar in die volgende twee jaar word verhogings­beperk tot inflasie plus 1%.

Vakbonde het verhogings van tot 12% geëis.

Daar was eers ernstige kommer dat die eise op ‘n staking kan uitloop wat die regering dwing om onbekostigbare verhogings toe te staan wat die staatsfinansies ernstig kan deurmekaarkrap.

Gina Schoeman, ekonoom van Citigroup, glo krediet­grade­rings­agentskappe sal hierdie keer minder krities wees oor die loonooreenkoms gegewe hoe vinnig stakings veral te midde van kragonderbrekings ekonomiese groei kan knou.

Voorafberekeninge het gewys die looneise sou die belasting­betaler ‘n bykomende R157 miljard kos indien dit toegestaan word.

“Die verhogings is effens meer as waarvoor begroot is, maar dit gaan nie die begroting ontwrig nie,” het Melissa Ntshikila, hoof­onderhandelaar van die regering, gesê. Schoeman meen omdat die tesourie streng wil hou by sy bestedingsplafonne, sal hy maniere vind om die ekstra uitgawe te dek.

Buiten salarisverhogings, word die bydrae van die staat tot die mediese fonds van staatsamptenare vanjaar met 28,5% verhoog en in die volgende twee jaar met mediese inflasie.

“Die verbetering in mediese voordele gaan sowat R400 miljoen wees – taamlik klein vergeleke met die res van die verhogings. Hul huissubsidies is ‘n taamlike groot deel van die bykomende uitgawes – tussen R11 miljard en R12 miljard,” het Ntshikila gesê.

Huissubsidies word verhoog van R900 tot R1 200 per maand. Amptenare wat vir huissubsidies in aanmerking kom maar geen huis besit nie sal steeds net R900 kry.

Die ooreenkoms is onderteken deur ses vakbonde wat saam 84% van die land se 1,2 miljoen staatsamptenare verteen­woordig.

Hulle is Naptosa (onderwysvakbond), Nehawu (algemene werkers in onderwys en gesondheid), Popcru (wat polisielede en lede van korrektiewe dienste verteenwoordig), die Vereniging van Staatsamptenare, Sadtu, (wat onderwysers verteenwoordig) en Sapu (wat ook polisielede verteenwoordig).

Die koördinerende bedingingsraad vir die staatsdiens, waarin die ooreenkoms onderhandel is, het 47 onderhandelings­vergaderings gehou wat saam 308 uur geduur het.

“Ons het in die onderhandelinge heelwat klem op die ekonomiese omstandighede in die land gelê.”

Wat staatsamptenare verdien

JAARLIKSE SALARIS (REIKWYDTE) MEDIAAN-MAANDELIKSE SALARIS NA SALARIS- EN BEHUISINGS-TOELAAG- VERHOGING*
Hoërskool­onderwyser R132 000-R207 000 R13 492 R14 736
Polisiebeampte R76 900-R250 700 R12 075 R13 220
Brandbestryder R59 000-R332 800 R14 555 R15 874
Geregistreerde verpleegster R157 000-R182 000 R14 555 R15 874
Maatskaplike werker R83 600-R237 100 R12 500 R13 675

* Sluit nie mediesefondsverhoging in nie.

Bron: PayScale Human Capital (jongste peilingdata soos op 2 Mei 2015)

Back to top

Te min babamelk weens beurtkrag

Philda Essop

(Die Burger, 14 Mei 2015)

KAAPSTAD. – Beurtkrag raak die plaaslike produksie van babamelkformule sodanig dat ‘n groot vervaardiger van suiwelprodukte die regering se bystand met invoere versoek het.

Edith Vries, direkteur-generaal van landbou, bosbou en visserye, het gisteroggend op ‘n nuuskonferensie by die parlement op ‘n vraag oor die impak van beurtkrag op die landbou gesê dit blyk die landbouverwerkingsektor word swaarder daardeur getref.

Sy en twee lede van die departement se topbestuur het verlede week met Nestlé vergader. “Hulle het verduidelik dat die babamelkformule wat hulle by hul aanleg in Harrismith produseer, geraak word as die produksieketting onderbreek word. Soveel so dat daar ‘n tekort is – hulle wil nou invoer omdat die groot aanvraag hul beskikbaarheid raak.”

Volgens Vries het Nestlé op die vergadering aangedui dat hy gewoonlik voorraad vir twee weke in sy pakkamers het. Die produk-beskikbaarheid in sy pakkamers het nou tot sowat drie dae gedaal as gevolg van die afname in produksie weens beurtkrag.

“Nestlé het ons nou genader om hom by te staan omdat hy invoere oorweeg om in die vraag te kan voorsien. Hy sal onder meer gesondheidsklaring moet ontvang,” het Vries verduidelik.

Back to top

Wildehond gered nadat strik om nek verwyder is

Buks Viljoen

(Die Burger, 14 Mei 2015)

MBOMBELA. – Die oplettendheid van ‘n wildkenner gaan waarskynlik daartoe lei dat die wildehondgetalle in die Krugerwildtuin binnekort met minstens vyf gaan toeneem.

Jamie Sangster van Hoedspruit, wat ook betrokke is by navorsing oor wildehonde, het verlede week ‘n foto van die alfateef van die Pretoriuskop-trop geneem waar sy in ‘n modderpoel met ‘n strik om haar nek gelê het. Hy het die voorval by die wildtuinamptenare aangemeld.

Daar is sedert Vrydag onverpoosd na die trop gesoek.

Grant Beverley, wat in beheer is van die wildehondprojek van die Trust vir Bedreigde Natuurlewe, het Sondag ook na die dier begin soek.

“Gelukkig het die teef ‘n elektroniese halsband aangehad en kon ons dus haar seine volg,” het Beverley gesê.

Die trop is Dinsdag omstreeks 06:00 op die S1-pad (ook bekend as die Doispane-pad) naby die Nyamundwa-dam opgespoor.

Dr. Markus Hofmeyr, hoof van die Krugerwildtuin se veeartseny- en wildlewedienste, en sy span veeartse is na die toneel ontbied. Die teef is verdoof en die strik verwyder.

“Gelukkig het die dier se nek nie baie seergekry nie, want die strik het aan die halsband vasgehaak,” het Beverley gesê.

Die teef se ongebore werpsel is ook nagegaan en daar is bevind hulle is ongedeerd.

Nadav Ossendryver van latestsightingskruger.com het gesê dit was ‘n onbeskryflike gevoel om by die redding teenwoordig te wees.

“Ek het selfs gevoel hoe die kleintjies in die teef se pens beweeg.”

Ossendryver het ook ‘n video van die redding gemaak.

Volgens Beverley behoort die teef haar kleintjies oor sowat twee weke te kry en sal daar minstens vyf wees.

“Sy het verlede jaar ‘n werpsel van sewe gehad,” het Beverley gesê.

Die res van haar trop het gedurende die reddingsoperasie sowat 40 m daarvandaan in die pad saamgedrom.

Daar was ‘n onaardse getjank toe sy uiteindelik weer by die trop aansluit.

Back to top

Meeste wat gr. 11 dop, maak nie gr. 12

Jana van der Merwe

(Die Burger, 25 Mei 2015)

JOHANNESBURG. – Byna 70% van die leerlinge in die Wes-Kaap en Noordwes wat einde 2013 gr. 11 gedruip het en tog na gr. 12 deurgesit en die staat se matriekeksamens geskryf het, het wéér gedruip.

Net dié twee provinsies se departement van onderwys het op ‘n parlementêre vraag van Annette Lovemore, DA-LP, aan Angie Motshekga, minister van basiese onderwys, gereageer.

“Dit is skokkend hoe onvoldoende die reaksie is wat ek op die vraag ontvang het,” het Lovemore gesê.

“‘n Mens sou dink die minister sou die feite en syfers op ‘n skinkbord kon gee – sy moet immers bewyse kan gee om na die vorige modus operandi te wil terugkeer.”

Volgens Lovemore geld die druip-een-keer-per-fase-beleid sedert 1998, behalwe in die FET-fase (grade 10, 11 en 12). Motshekga het die beleid begin 2013 op al die grade van toepassing gemaak. “Dit het aan die einde van 2013 gebeur, dus sou die effek van dié beleid aan die einde van 2014 gevoel kon word.”

Sy het gesê uit die syfers blyk dit daar is “sekerlik min denke en bewyse agter ernstige beleidsveranderings. Dit is ontstellend.”

Rapport, Die Burger se susterkoerant, het onlangs berig dat byna een uit elke tien leerlinge wat vanjaar matriek moet skryf, nie gr. 11 geslaag het nie.

Volgens Lovemore het die minister in November 2014 in die Staatskoerant ‘n voorstel dat teruggekeer word na die vorige bedeling, vir openbare kommentaar gepubliseer.

Dit het uit nog een van Lovemore se vrae aan Motshekga geblyk slegs 43 lede van die publiek of belanghebbendes het hierop gereageer.

Lovemore meen die feit dat die voorstel so kort voor die Desember-skoolvakansie gepubliseer is, het bygedra tot die gebrek aan reaksie.

Motshekga kon egter breedvoerig kommentaar lewer op die aanvullende kampe, klasse en bykomende take om die bevorderde druipelinge te help: In Noordwes is meer as R8 miljoen net oor die Paastyd hieraan bestee en in die Vrystaat meer as R6,5 miljoen.

Prof. Graeme Bloch, onafhanklike onderwyskenner, het gesê daar word nie eens genoeg gedoen om matrikulante wat daar hoort, te help slaag nie, wat nog te sê dié wat deurgedruk, is.

Back to top

Pelgrimspad het Monique ‘bevry’

Vicus Bürger

(Die Burger, 14 Mei 2015)

BLOEMFONTEIN. – Die pelgrimstog El Camino de Santiago in Spanje het Monique Strydom nou finaal “bevry” van die nagmerrie-ervaring van toe sy en haar man, Callie, in 2000 deur ‘n rebellegroep in die buiteland as gyselaars aangehou is.

Strydom en haar vriendinne Marilize van Rooyen van Welgemoed in die Kaap, eienaar van ‘n eiendomsagentskap, Tracy Ducray van Claremont, ‘n voormalige TV-aanbieder van Morning Live, en Alice Pitzer, ‘n kunsgalery-eienaar van Johannesburg, het die laaste 120 km van dié pelgrimstog – bekend as die pad van die heilige Jakobus – onlangs voltooi.

Van Rooyen het aan die Welkom-Gimnasium gematrikuleer voordat sy kommunikasiekunde aan die Universiteit van die Vrystaat in Bloemfontein gestudeer het.

Strydom het gesê terwyl sy en haar man, Callie, deur die Moslem-rebellegroep Abu Sayyaf op die Filippynse eiland Jolo as gyselaars aangehou is, moes hulle gereeld lang afstande deur die oerwoud stap en hardloop soos die rebelle vir die weermag gevlug het.

Die gevolg was dat aktiwiteite wat met stap en hardloop gepaardgaan soms ‘n klomp nagmerrie-herinneringe van die gyselaarsdrama by Strydom opgeroep het.

“Ná die gyselaarsdrama was dit altyd vir my moeilik om so in die natuur te stap. Dit het my uitkyk verander – ek sal byvoorbeeld nie die mooi rivier raaksien nie, maar eerder ‘n plek soek waar ons kan gaan bad, soos wat ons in die oerwoud moes doen.”

Maar ná die El Camino de Santiago is sy volkome genees.

“Dit is ‘n soort vrymaking. Skielik kon ek weer die mooi raaksien, God se handewerk en die skoonheid daarvan.”

Die pelgrimstog was vir haar ‘n ongelooflike ervaring.

“Dit is bitter mooi. Jy voel die Here se teenwoordigheid oral waar jy is.”

Monique en die ander stappers het op 23 April na Spanje vertrek, dieselfde dag waarop Monique en haar man destyds gevange geneem is.

Op 2 Mei het hulle by die katedraal van Santiago de Compostela aangekom. Dít was die geestelike hoogtepunt van die pelgrimstog en het op dieselfde dag geval as toe Monique en Callie 15 jaar gelede byna in ‘n militêre aanval gesterf het.

Al die stappers het intussen na Suid-Afrika teruggekeer.

Van Rooyen het gesê met die tog word al jou sintuie geprikkel – die “ongelooflike natuurskoon, reuke van plase wat nie altyd so aangenaam was nie, die stilste, reëndruppels wat op jou vel plons en heerlike Spaanse geregte en rooiwyn”.

Sy en die ander stappers het vriende gemaak met mense uit Spanje, Argentinië, Frankryk, Finland, Amerika en Australië.

Hulle het die avontuur aangepak om mense bewus te maak oor kindermishandeling in Suid-Afrika en geld vir Monique se Matla-a-Bana-projek teen kindermishandeling in te samel.

Dié geld sal gebruik word om “troospakkies” met onder meer eetgoed, ‘n teddiebeer en skoon onderklere vir kinderslagoffers van mishandeling op te maak.

Die pakkies word aan die kinders gegee wanneer hulle by polisiekantore opdaag.

Enigiemand wat ‘n skenking wil doen, kan matlaabana.co.za aanlyn besoek.

Back to top

Beurtkrag knou SA se ekonomiese groeikoers

Francois Williams

(Die Burger, 14 Mei 2015)

KAAPSTAD. – Met beurtkrag wat tot dusver vanjaar reeds gemiddeld sowat elke derde dag toeslaan, is die regering se vooruitgeskatte ekonomiese groeikoers vir Suid-Afrika vanjaar reeds tot 2% verlaag weens die uitwerking van beurtkrag, luidens Bloomberg.

Die kragonderbrekings wat al sedert Oktober die land tref, is reeds die langste vlaag kragonderbrekings wat Suid-Afrika nog ooit beleef het.

Die nasionale tesourie beskryf die “lae en onbetroubare vlakke van elektrisiteit” as die grootste struikelblok vir vinniger groei, berig Bloomberg.

Jac Laubscher, ekonomiese adviseur van die versekeringsreus Sanlam, sê die Internasionale Monetêre Fonds wys op die kragtekorte as een van die belangrikste korttermyn-knelpunte wat Suid-Afrika ekonomies terughou en Nhlanhla Nene, minister van finansies, het in die begrotingspos van die nasionale tesourie verlede week gesê die voortdurende tekort aan krag lei tot swakker sakevertroue wat belegging en groei vertraag. Dit is te sien in die Kagiso-aankoopbestuurdersindeks wat onlangs tot sy laagste vlakke in 11 maande geval het en wys op die kwesbaarheid van Suid-Afrika se vervaardiging­sektor.

Back to top

Ham-eter in Israel nou skotvry

Reuters

(Die Burger, 4 Junie 2015)

JERUSALEM. – ‘n Lid van die Israeliese leër is vrygespreek nadat hy aanvanklik 11 dae detensie opgelê is omdat hy varkvleis by sy basis ingebring en geëet het.

Sy vonnis is hersien nadat mense op groot skaal daarteen geprotesteer het.

“Ons het ‘n fout met die straf gemaak. Daar is spanning in die gemeenskap in Israel, en daar is verskeie menings en standpunte. Maar in ons weermag is daar plek vir almal,” het brig.genl. Moti Almoz gesê.

Nuusmedia in Israel het berig dat die soldaat, ‘n immigrant uit Amerika, nie besef het dat die hamtoebroodjie wat hy buite die basis gekoop het verbode op militêre terreine in Israel is nie. Dit word as nie-kosjer geag.

Volgens Israeliese nuusmedia gebeur dit soms dat sekulêre gebruike met konserwatiewe godsdienstige wette bots.

Back to top

Argentynse hoofstad spog met meeste boekwinkels

AP

(Die Burger, 25 Mei 2015)

BUENOS AIRES. – Oral in die hoofstad van Argentinië, tussen braairestaurante, roomyswinkels en pizzerias, is iets volop wat op talle ander plekke ter wêreld skaars geraak het: boekwinkels.

Van rakke in mure met tweedehandse eksemplare van werke van Jorge Luis Borges, Miguel de Cervantes en Gabriel García Márquez tot elegante geboue met die jongste kinderboeke in verskeie tale, is Buenos Aires gevul met plekke wat hulde bring aan werke in druk.

Die stad het meer boekwinkels per capita as enige van die ander groot stede ter wêreld, volgens ‘n onlangse studie deur die Wêreldstede-kultuurforum, ‘n organisasie wat kultuur bevorder.

In die stad is 2,8 miljoen mense en vir elke 100 000 mense bestaan 25 boekwinkels. Dit plaas Buenos Aires ver bo ander wêreldstede soos Londen, Parys, Madrid, Moskou en New York.

Die stad wat in hierdie verband die naaste aan Buenos Aires is, is Hongkong met 22 boekwinkels per 100 000 mense. “Boeke verteenwoordig ons net soos die tango,” sê Juan Pablo Marciani, die bestuurder van El Ateneo Grand Splendid, ‘n groot boekwinkel in die welgestelde Recoleta-buurt wat weekliks deur 7 000 mense besoek word. “Ons kultuur is baie gevestig in drukwerk.”

Agter die groot getal boekwinkels – toe laas getel is, was daar 734 – is ‘n kombinasie van kultuur en ekonomie.

Kultuur het saam met die ekonomie in die vroeë 20ste eeu goed gevaar en selfs toe die ekonomie verlangsaam met, het gewone Argentyne aangehou met lees.

Tot vandag toe word na die Argentynse hoofstad wyd verwys as die “Parys van Latyns-Amerika” vanweë sy argitektuur, breë strate en algemene belangstelling daar in die kunste, musiek en letterkunde.

Tydens die Spaanse burgeroorlog in die 1930’s het talle voorste skrywers en redakteurs na Argentinië gevlug, wat dit verder as letterkundehoofstad en reus vir drukwerk bevestig het.

Back to top

Steekproef oor katelsake dalk ‘n geval van wensdenkery

Blou WilleMaandag op ‘n Dinsdag

(Die Burger, 26 Mei 2015)

Liewe ouboet Tom,

As daar nou ‘n ding is wat ek met ‘n knippie sout vat, is dit hierdie jaarlikse steekproef of peiling wat kastig oor die hele wêreld se piepols se katelkaperjolle gehou word. Die bevindinge word dan mos wyd en syd in vrouetydskrifte soos Women’s Health gepubliseer.

Ek dink daardie antwoorde is meesal ‘n liegery of, soos die Ingelse sal sê, “wishful thinking” oor wat die manne en vroue eintlik maar net wens waar was oor hoeveel keer, hoe lank of hoe hoog.

So byvoorbeeld beweer die peiling dat tot 80% van die mans eerder in die katel sal wil rondvroetel as wat hulle sal wil hê dat hul gunstelingsportspan moet wen en dat 76% so ‘n lekker gevroetel in die bed bo ‘n dik gratis biefstuk verkies.

Ek sê jou, Ouboet, as daardie twee vrae hier in Bloubulland gestel sou gewees het, sou die statistieke net mooi andersom gewees het!

Dik Daan voel ook dat hierdie soort ding net slapende honde wakker maak.

“Ons moet lees in die Westerse wêreld raak mans tussen 60 en 70 sowat 6 keer per maand gelukkig, maar die ouens in Japan net een keer per maand.

“Weet jy watter hengse skok dit vir ons ouens by die rolbalklub was om te verneem dat ons eintlik nog heeltyd Japannese is?” sê-vra hy.

Ja, Ouboet, op ons ouderdom waar daar drie nommers klere in jou kas hang waarvan jy twee nooit weer sal kan dra nie, moet jy seker maar besef jy gaan nie meer wêreldkampioen in enigiets word nie. En ek praat nie nou van gholf nie.

Toe vertel oom Johnny weer van sy taamlik jarige buurman wat ‘n hartomleiding laat doen het en toe ná ‘n paar weke amoreus begin raak het met Mevrou.

Sy waarsku toe hy sal doodgaan, en so gaan die ou terug na die kardioloog se spreekkamer en kry ‘n getuigskrif wat lui: “Geagte mevrou Van der Merwe, hiermee bevestig ek dat meneer Van der Merwe in staat is tot enige matige fisieke aktiwiteit, insluitend kateloefeninge.”

Hy is daar weg, maar gaan toe ná sowat tien minute terug en vra of hy die dokter net weer vinnig kan spreek. “Wat’s verkeerd, Oom?” vra die kwak.

“Dokter, sal jy asseblief dalk net hier waar staan ‘Geagte mevrou Van der Merwe’ verander na ‘Heil die Leser’?”

Back to top

Voorwaarts die verlede in: beeldspraak in die jaar 2098

Jan Gerber

(Die Burger, 31 Maart 2015)

Dit is die jaar 2098. In ‘n bedompige kelder onder die vloer van die Nasionale Vergadering sit die standbeelde van Cecil John Rhodes, Louis Botha, Jannie Smuts en koningin Victoria. ‘n Mens sou dink ook Jan van Riebeeck se beeld sou van Adderleystraat af hierheen verskuif word, maar sy snor en hoed het hom gered. Te danke daaraan is hy verskuif na Breestraat of, soos dit later herdoop is, Hipster-Sentraal.

Vanaf die Groot Standbeeldsuiwering van 2015 sit hulle hier en probeer geselsies maak. Jannie en Louis vertel graag stories oor die Boereoorlog. Wanneer dit te lank word, sê Victoria: “But we won, didn’t we?” Dan is Jannie en Louis bekaf en stil. Cecil babbel graag oor treinspore na Egipte en hoe ryk hy is. Jannie en Louis hou nie eintlik van Cecil nie en maak in Afrikaans lelike grappies oor hom.

Hulle het die afgelope 83 jaar maar oor dié beuselagtighede gesels omdat die feit dat hulle tot die ashoop van die geskiedenis verdoem is, een te veel is om te kontempleer en selfondersoek nie eintlik politici en koninklikes se sterkpunt is nie.

Maar nou het hulle skielik ‘n nuwe gespreksgenoot bygekry en hulle wil nie eintlik met hom praat nie, al sou Cecil en die nuwe gespreksgenoot heelwat notas oor plundery kon uitruil.

Sien, ná die Groot Standbeeldsuiwering van 2015 het verskeie nuwe beelde oor die Republiek van Suid-Afrika verrys as deel van die Zumafikasieproses.

Daar was ‘n beeld van Jacob Zuma wat triomfantlik op die Grondwet staan terwyl hy sy bril met sy middelvinger regskuif. Daar was ‘n beeld van Jacob Zuma wat die statige dame van geregtigheid, Justitia, teen haar wil met sy spies steek. Daar was ‘n beeld van Jacob Zuma met sy vingers in ‘n kasregister en ‘n breë glimlag.

Soos die geskiedenis maar maak, het hy homself herhaal, en teen 2098 was dit weer tyd vir ‘n Groot Standbeeldsuiwering. Soos in 2015 het jong mense besef die waardes wat die persoon in die standbeeld vergestalt, is verwerplik en hoort op die ashoop van die geskiedenis.

Die arme Jacob is nou nie juis met ope arms verwelkom nie. Sy vier kamermaats het immers hul lewe daaraan gewy om mense soos hy te verdruk en uit te buit. En nou moet hulle ‘n bedompige kelder met hom deel.

En Jacob is self nie te ingenome met sy kamermaats nie. Dit is “totes awkies” – hy het immers die skuld vir al die moeilikheid wat hy gemaak het, op hulle gepak. En nou moet hy met hulle geselsies maak.

Zuma wil nie laat blyk dat hy ongemaklik voel nie en lag daarom: “Hê, hê, hê.” Hy probeer so ver moontlik van almal af staan, maar Cecil se arm wat in ‘n Nazi-saluut na die Noorde strek, kom amper by hom uit, en Louis se perd se stert is hier reg onder sy neus.

Die kelder is amper vol; daar is nie juis plek vir nog nie. Mense sal nou ‘n manier moet vind om hul verdrukkers te verwerp vóórdat hul standbeelde opgerig word.

  • Jan Gerber is ‘n parlementêre verslaggewer van Media24.

Back to top

“Maak landbou sexy vir jonges”

Jana Smit

(Die Burger, 14 Mei 2015)

BOTHAVILLE. – Die landboubedryf moet “sexy” gemaak word sodat jong mense dié beroep aanloklik vind.

Só het Mondli Makhanya, adjunkredakteur van City Press, gister op die Nampo-oesdag gesê waar hy een van ‘n groep sprekers was wat die Nasie-in-gesprek aangebied het.

Die tema was “Grondhervorming en finansieringsmodelle”.

Die ander deelnemers aan die gesprek was Roelf Meyer (voorsitter van die In Transformasieprojek), Theo Vorster (ekonoom, wat die gespreksessie gelei het), Joe Maswanganyi (uitvoerende direkteur van Senwes), Pierre Venter (bestuurder van Banking Association of South Africa) en Schalk Pienaar (voorsitter van Agbiz).

Makhanya het gesê: “Ons moet daarop fokus om die landboubedryf sexy te maak sodat jongmense wat ‘n beroep moet kies beroepe in die landboubedryf as net so aanloklik soos loopbane in die tegnologie beskou.”

Om dit te verander, sê hy, moet die gesprekvoering handel oor waar Suid-Afrika oor 20 jaar moet wees.

Meyer het aangevoer dat grondhervorming soos dit nou lyk nie werk nie. Die regering mors net geld en niemand vind baat daarby nie.

Hy het gesê drie gesprekke is reeds met belanghebbendes oor grondhervorming gevoer. “Hoewel die einde nog nie in sig is nie, probeer ons ‘n informele, nie-gestruktureerde dialoog aan die gang kry.”

Hy het gesê dit word in noue samewerking met Agri SA en ander landbou-instellings gedoen. Hy het gesê die belangrike rol van landbou in die ontwikkeling van die land word dikwels oor die hoof gesien.

“Dit gaan daaroor hoe die landboubedyf in Suid-Afrika vir die land as ‘n geheel en vir werkskepping verbeter kan word.”

Pienaar het gesê werkloosheid bly ‘n probleem.

“Al wens ‘n mens al die wit boere weg en vervang hulle dubbel of driedubbel met swart boere, gaan dit nog niks aan die land se werkloosheidsprobleem verander nie.

“Dit is ‘n groter probleem en die regering kan dit nie ignoreer nie.”

Hy het gesê Agbiz het ‘n ontwikkelingsvoorstel saamgestel waarin hy R1 miljard per jaar as insetkoste aan swart boere sal gee. Hy versoek die regering om dieselfde bedrag te bewillig.

Geen reaksie is egter die afgelope twee en ‘n half maande van die regering gekry nie.

Meyer het gesê oor 15 jaar sal 22 miljoen nuwe mense die arbeidsmark betree.

“Ons het wat dit betref ‘n krisis op hande. Die landboubedryf moet ‘n bydrae lewer.”

Meyer het gesê dit is nie net ‘n probleem vir die minister nie en dat ‘n oplossing saam gevind moet word.

Vorster het gesê ‘n baie sterk landboubedryf sal nodig wees om dié mense te voed.

Makhanya het gesê die Nasionale Ontwikkelingsplan is die nasionale bloudruk. “Ons hoef nie iets anders te vind nie. Dit is daar”.

Hy het gesê die regering is ‘n wanfunksionele eenheid.

“Ons moet seker maak dat die breër gemeenskap betrokke raak. Ons moet seker maak die debat is net so krities en vuurwarm soos die debat oor standbeelde.”

Back to top

Die ouma wat geweet het van respek kweek

Maygene de Wee

(Die Burger, 10 April 2015)

Dis die Woensdagaand voor die Paasnaweek en ek is voor die stoof besig om die vis vir die pickledfish, soos dit op die Kaapse Vlakte genoem word, te bak. Die uie is reeds in hul masalasous en wag net op die vis.

My selfoon lui en dis neef Junaid aan die ander kant: “As-salam alaykum, Nig.” Ek antwoord: “Wa alaykum salam, Junaid.” Hy is ‘n jaar ouer as ek. Hy is Moslem en ek is ‘n Christen. Ons ma’s is susters. ‘n Kort stilte volg en dan dit: “Nig, is jou vis al klaar?”

“Amper, die uie is al klaar; ek’s nou net besig om die vis te bak.”

Junaid: “Fairuz vra of daar genoeg vir ons ook is.” Fairuz is sy vrou.

“Ja, man, jy weet ek maak mos genoeg vir die hele Mitchells Plain. Bring net môre jou eie bak. Jou vrou weet nie van mens se bakke terugbring nie.”

Shukran, Nig. Sien môre.”

Vandat ek verstand het, is dit hoe dit in my familie gaan. Nog nooit het dit my, of enige van my familielede, gepla dat óns as Christene, Katoliek boonop, en húlle as Moslems mekaar se godsdienstige dae saam vier nie. Ons is mos familie, of hoe? En dis hoe dit mos hoort, of hoe? ‘n Samehorigheid van mense wat vir mekaar lief is ongeag hul velkleur, godsdiens en – soos in ons geval – politieke oortuigings wat nie altyd aanklank by mekaar vind nie.

Ek het in die verlede al agtergekom mense kyk verbaas na my as ek oor my familie praat en hoor dat seker die helfte van hulle Moslems is. Maar daar waar ek in Bishop Lavis op die Kaapse Vlakte grootgeword het, het dit nie saak gemaak nie. Ek onthou hoe ek as kind vakansies gaan kuier het by auntie Mariam, my oom se skoonma, wat in die Bo-Kaap by Chiappinistraat 1 gewoon het. Destyds is kinders mos gehoor en nie gesien nie. Die strate van die Bo-Kaap was ons speelplek, en daar het die grootmense jou net gesien wanneer jy honger was of moes huis toe om te gaan bad.

My beste herinneringe van dié tyd was egter wanneer die middaggebed in die moskee begin het. Dan moes almal in die huis wees en was daar stilte totdat die gebed klaar is. Dan kon ek vir my ‘n hoekie gaan vind waar ek na hartelus kon lees sonder dat ek gesteur word. So ook het my niggies en neefs saam met ons Sondagskool toe gegaan wanneer hulle by hul ouma (wat my grootgemaak het) in Bishop Lavis gaan kuier het. Hier het sy nie net gesorg dat ek en my broer by die kerk uitkom en Sondagskool toe gaan nie, maar het sy as Katoliek gesorg dat haar Moslem-kleinkinders smiddae madrassa toe gaan voordat hulle iets anders kon doen.

So staan ek Woensdagaand, ná my gesprek met my neef Junaid, en besef dat ons ons ma, ons ouma Mauvina da Silva, moet bedank vir die feit dat sy ons geleer het om respek vir ander en hul geloof te hê. Sy het al agt haar kinders, ook dié wat Moslem “gedraai” het, liefgehad. So ook haar kleinkinders. Vandag is sy al meer as 20 jaar oorlede. Op Goeie Vrydag sal ons – terwyl ons om die tafel sit en eet van die pickled fish, visbrijani, gebakte brood en dies meer wat ons aan haar hand leer maak het – onthou dat sy nie van die een kind vis en die ander kind vleis gemaak het nie.

En miskien is dit ‘n les wat ons as Suid-Afrikaners by haar kan leer. Wees lief vir mekaar, ongeag godsdiens, ras of politieke oortuiging.

Back to top

Kitskos ‘te duur’ vir verbruikers

Nellie Brand-Jonker

(Die Burger, 26 Mei 2015)

Kaapstad. – Die middelklas het nie meer geld vir ‘n gereelde ontbyt by Wimpy of ‘n vet burger by Steers nie.

Kevin Hedderwick, uitvoerende hoof van Famous Brands, sê in die boekjaar tot einde Februarie het mense al hoe minder gereeld kitskosrestaurante besoek.

Dit het die bedryfswinsmarge van sy Suid-Afrikaanse bedrywighede in die boekjaar van 60,4% tot 59,4% afgedruk.

Famous Brands besit onder meer die restaurante Wimpy, Mugg & Bean, Tashas en House of Coffees, asook kitskosplekke soos Steers, Debonairs, Fishaways en Juicy Lucy.

Ten spyte van die druk waaronder verbruikers is, het die maatskappy se inkomste uit Suid-Afrika met 16% tot R615 miljoen gestyg. Die bedryfswins het met 12% tot R365 miljoen gestyg ten spyte van die laer bedryfswinsmarge.

Volgens Hedderwick wil Famous Brands in Suid-Afrika sy teenwoordigheid uitbrei in die restaurantbedryf wat aandetes bedien.

Hedderwick het gesê hoewel Wimpy en Steers se verkope nie afgeneem het nie, was die verkope in dieselfde winkels as ‘n jaar vantevore flou.

In Suid-Afrika het verkope in alle winkels met 10% gestyg, maar uitgesluit nuwe restaurante het dit met 4% gestyg.

Boonop sluit laasgenoemde syfer gemiddelde prysverhogings van 3,5% tot 4% in, wat eintlik toon dat mense nie regtig meer as in die vorige jaar gekoop het nie.

“Ons kan nie bekostig om pryse hoër te druk nie omdat verbruikers onder soveel druk is.

“Dit is ‘n hoogs mededingende omgewing en daar gaan amper nie ‘n week verby dat daar nie ‘n nuwe handelsnaam na Suid-Afrika toe kom nie, soos Krispy Kreme-oliebolle nou … Almal wil nou in Suid-Afrika wees.”

Back to top

NG Kerk-familie gaan oorsee raad vra

Claudi Mailovich

(Die Burger, 27 Mei 2015)

JOHANNESBURG. – Die NG Kerk-familie gaan ’n tussentydse kerkorde opstel om die weg te baan vir kerkhereniging.

Dié besluit is deur die moderature van die NG Kerk, die NG Kerk in Afrika, die Verenigende Gereformeerde Kerk in Suider-Afrika (VGKSA) en die Reformed Church in Africa (RCA) op hul jaarvergadering in Pretoria geneem.

Hulle beplan om vir hulp aan te klop by die Protestantse Kerk in Nederland wat self die lang pad na kerkhereniging aangedurf het.

“Dit is dié belangrikste besluit wat ons nóg geneem het,” het prof. Mary-Anne Plaatjies van Huffel, moderator van die VGKSA, gesê oor die besluit om die Nederlanders se kennis te gebruik.

Die Nederlanders het ’n paar jaar gelede gesê hulle is meer as bereid om raad te gee oor hul proses. Dit het 40 jaar geduur,” het sy gesê.

Prof. Nelus Niemandt, moderator van die NG Kerk, het gesê ander groot besluite wat op die vergadering geneem is, handel oor gesamentlike openbare getuienis, ’n gesamentlike konferensie vir predikante, die opstel van ’n memorandum van ooreenkoms tussen die vier kerke en ‘n behoorlike plan oor hoe die kerk moet lyk waarheen die vier kerke op pad is.

Daar is bepaal dat die predikante-konferensie dringend is en dat die memorandum van ooreenkoms so gou moontlik opgestel moet word.

Daar is ook gepraat oor die moontlikheid van die herstrukturering van sinodes en ringe sodat al vier kerkverbande ingesluit word.

Niemandt het egter benadruk dat die selfstandigheid van gemeentes binne die kerk nie geraak word nie.

“Ek dink ons het ’n nuwe basis vir verdere gesprekke geskep. Dit gaan beter waar die vier kerke bymekaar is as wanneer kerke bilateraal gesels,” het hy oor die vergadering gesê.

Ds. Victor Pillay van die RCA het gesê die groot verskil is dat hulle nou op die pad na kerkhereniging nie meer vir vergaderings wag nie en “dat ons as ‘n familie van die NG Kerk dinge saam gaan begin doen wat die gesig van die Nederduits Gereformeerde Kerk gaan weerspieël”.

Back to top

Slawe op São José se name gesoek

Elsabé Brits

(Die Burger, 4 Junie 2015)

KAAPSTAD. – Argiewe in vier lande word gefynkam vir die name van die slawe wat aan boord was van die São José wat in 1794 naby Clifton gesink het.

Die skip het uit Lissabon vertrek, het tussen 400 en 500 slawe in Mosambiek gevange geneem en wou Kaapstad aandoen – onderweg na Brasilië – toe dit sink. Altesaam 212 slawe het verdrink en die oorlewendes is hier verkoop.

“Solank iemand se naam gesê word, sterf daardie mens nooit nie,” het Lonnie Bunch, direkteur van die nuwe Smithsonian Nasionale Museum vir Afrika-Amerikaanse Geskiedenis en Kultuur, eergisteraand in die Slawelosie in Kaapstad gesê.

‘n Klein uitstalling oor dié skip – die eerste wat geïdentifiseer is as een wat met slawe aan boord gesink het – is in die Slawelosie geopen.

Die artefakte van die skip, waarvan omtrent alles nog uit die see herwin moet word, sal vir tien jaar aan die Smithsonian-museum geleen word voordat dit na Suid-Afrika sal terugkeer. Dié langtermyn-ooreenkoms is eergister onderteken.

Bunch het gesê dit is omdat dit baie meer blootstelling in Amerika sal kry en sodoende “die grootste sigbaarheid” oor die geskiedenis van slawerny bied.

Dit sal nie ‘n tradisionele uitstalling wees nie, maar “in ‘n donker en ‘n baie gewyde ruimte … Ons hoop om van die mense se name uit te lees en mense sal dit hoor terwyl hulle deur die uitstalling stap”.

Jaco Boshoff, ‘n maritieme argeoloog van die Suid-Afrikaanse Iziko-museum wat die skip korrek geïdentifiseer het, het gesê dit is ‘n groot voorreg vir die land om die voorwerpe in Amerika uitgestal te hê.

“Ons het nog skaars begin. Die wrak is oor ‘n groot area verstrooi … dit is onder die sand en die skip het opgebreek.” Dit lê tussen twee riwwe en dit is baie moeilik en gevaarlik om daar te werk.

Hy hoop om meer van die oorblyfsels van die skip self te vind. Intussen is ‘n katrolblok, boeie, ysterballas en koperspykers en -beslag gevind. “Wie weet wat nog daar lê?”

Die skip is in die 1980’s deur skattejagters ontdek en verkeerd geïdentifiseer as die Nederlandse handelskip Schuylenburg. Hulle het keramiek verwyder, maar Iziko kan dit nie opspoor nie.

Prof. Stephen Lubkemann van die George Washington-universiteit het gesê daar was duisende slaweskepe en honderde het gesink. “Ons werk is om dié geskiedenis terug te bring … as deel van die Slave Wrecks Project.”

Argiewe in Suid-Afrika, Mosambiek, Portugal en Brasilië word gefynkam op soek na spore van die slawe se presiese herkoms, waar die oorlewendes geëindig het en wat hul name was.

Besoek netwerk24.com en ons app vir ‘n video

Back to top

Pous mis ‘rustig stap’ en pizza

REUTERS

(Die Burger, 27 Mei 2015)

VATIKAAN. – Pous Franciscus het in 1990 laas TV gekyk.

Hy het in ‘n onderhoud met die Argentynse koerant La Voz del Pueblo gesê hy het aan die Heilige Maagd belowe hy sal van die TV wegbly. Hy het nie gesê wat die laaste program was waarna hy gekyk het nie, volgens Time.

Op ‘n vraag oor wat hy die meeste mis van sy “vorige lewe”, het die 78-jarige pous gesê vryheid en pizza.

“Om na buite te gaan. Ek verlang daarna. Die rustigheid om deur die strate te stap en om na ‘n pizzaplek toe te gaan vir ‘n lekker pizza.”

People berig toe die onderhoudvoerder daarop wys dat die pous pizza by die Vatikaan kan laat aflewer, het hy gesê: “Dis nie dieselfde nie.”

Back to top

Briefie in bottel lei tot poskaart uit Duitsland

Elsje Waldeck

(Die Burger, 4 Junie 2015)

BLOEMFONTEIN. – Sewe maande nadat twee sussies van Brandfort ‘n bottel met briefies daarin in die see by Ballito gegooi het, het hulle ‘n antwoord gekry – al die pad van Duitsland af.

Elzette (10) en Elmari Bezuidenhout (13), leerders van die Hoërskool Staatspresident Swart, is baie opgewonde oor hul poskaart van ene Marie (25) wat in Hamburg woon.

“Wow!” was al wat Elmari kon sê oor haar gevoel oor die poskaart wat hulle Vrydag in die pos ontvang het.

“Sulke goed gebeur altyd net in rolprente en boeke. Ons het al heeltemal van die bottel vergeet.”

Dié twee sussies het op 8 Oktober verlede jaar – die laaste dag wat hulle by die see was – elkeen ‘n briefie wat in plastiek toegedraai is in ‘n tweeliter-Coke-bottel geplaas en dit in die see gegooi.

“Dit was ‘n groot gesukkel om die bottel in die see te kry,” het Elzette vertel. “Ons het seker tien keer probeer.”

Om die plastiekbottel ‘n bietjie swaarder te maak, het hulle uiteindelik ‘n bietjie seesand daarin gegooi.

Elzette het haar briefie in Afrikaans geskryf, maar Elmari sê sy dink sy het in Engels geskryf.

In die briefies het die sussies geskryf hoe baie hulle van die see hou en hoe hulle die see gaan mis wanneer hulle terug in die binneland is.

“Ons het ook gevra dat die een wat die bottel vind vir ons moet terugskryf,” het Elzette gesê.

Op die poskaart het Marie in Engels vir hulle geskryf dat sy ook lief is vir die see.

“Ek bly in Hamburg naby die Nordiese See. Maar ek neem aan dit is baie kouer hier as daar in Suid-Afrika.”

Sy het haar adres bygevoeg en die twee sussies het reeds die afgelope naweek aan haar teruggeskryf en die brief gepos.

“Ons het ‘n bietjie meer van Suid-Afrika vertel en gevra dat sy meer van Duitsland moet vertel,” het Elmari gesê. “Ons het haar ook gevra hoe sy die bottel gekry het.”

Volgens Jone Porter, direkteur van die opvoedkundige sentrum by die uShaka Sea World in Durban, is dit moontlik dat die bottel sy pad na Hamburg danksy seestrome gevind het.

“Die Agulhas-seestroom moes dit eers al langs Wes-Afrika heen na Noord-Amerika geneem het, na die Arktiese lande, afwaarts verby Ierland en Engeland tot in Hamburg in Duitsland.”

Die sussies het gesê: “Of iemand op ‘n seiljag het dit in die see gevind. ‘n Mens sal nooit weet nie …”

Back to top

Reën bly ‘n teken van seën van bo

Johan van Wyk

(Die Burger, Mei 2015)

Die ou mense het geglo reën wanneer jy begrawe word, dui op die afsluiting van ‘n geseënde lewe. As groot reëndruppels, soos met jakkalstrou, onverwags in die stof langs ‘n oop graf neerplof en van ‘n blinkgepoleerde kis af wegspat, is die trane afgedroog. Nog te meer in ‘n droë jaar.

Ten spyte van ‘n jare lange stryd teen siekte was sy lewe só geseënd dat dit met die roudiens vir Wea van Wyk, vroeër van die historiese familieplaas Ramskop, Calvinia, moes gereën het. Dit het nie, want dit reën nie maklik in April in die Boland nie.

Dit was boonop ‘n droë somer. Toe ek verlede week deur Malmesbury gery het, was die Swartland letterlik swart.

Goeie herder, ‘n gepaste Bybelse uitdrukking vir ‘n knap, toegewyde skaapboer, wat hy sy lewe lank was, kon hy nietemin hierdie aardse lewe met ‘n lied in sy moeë hart verlaat. Kort voordat hy op duskant tagtig tydens ‘n stappie op ‘n sypaadjie in die Strand gesterf het, het dit twee duim en op plekke in die berge tot vier duim in dele van die noordwestelike Karoo gereën. Dit het hom innig verbly.

Ja, ek weet dit reën deesdae in millimeters, maar ek praat steeds van duime. As jy in ‘n jaar aangekom het toe dit só droog was dat daar stof uitgekom het wanneer jy die blase van ‘n kind met waterpokkies stukkend gedruk het, klink duime na meer.

In ‘n ligter oomblik by die tee en eetgoed ná die roudiens in die NG Moederkerk in die Strand vertel Willem Jop (Steenkamp) van Witklip juis hoe die Noordweste se boere kon lieg oor reën.

Niemand sou hulle glo dit het gereën voordat hulle dit in Die Burger gelees het nie. Selfs dán het party mense nog getwyfel.

En die kirpatse wat hulle uitgehaal het om die simpatie van boere met spaarveld elders in die land te wen wanneer hulle in ‘n swaar droogte die trekpad moes vat.

Soos oom Spark Steenkamp van Matjiesfontein in die Roggeveld. Toe hy in die 1960’s met ‘n trop maer skape Vrystaat toe vlug, het hy op elke plaas waar hy veld gesoek het, huilend uit sy swart Buick geklim. Dit was ‘n doodskoot. Wie is dan nou bestand teen trane? Voordat hy hulle kon afdroog, was die Vrystaatse boere se hart week en is spaarveld aangebied.

Wys jou: ‘n Boer maak ‘n plan.

Nie dat ek die spot wil dryf met droogte nie. Soos die dood van ‘n geliefde kan droogte inderdaad trane bring. Egte, hartroerende trane.

Die trane oor Van Wyk se heengaan is intussen ook afgedroog. Sy familie en vriende kan terugkyk op ‘n roemryke era van sewe geslagte waarin die stamplaas, Ramskop, waarop Calvinia in 1837 aangelê is, in Van Wyk-besit was.

Hy was die laaste. Net reën, strome van seën van bowe, sal sy diep spore mettertyd uitwis.

Back to top

Aanleg langs N7 sal miljarde vlieë huisves

Malherbe Nienaber

(Die Burger, 26 Mei 2015)

KAAPSTAD. – Die wêreld se eerste kommersiële vliegplaas behoort teen die middel van aanstaande maand in die Moederstad in bedryf te wees.

Per kop sal dit die grootste landbouprojek bekend wees, met een aanleg wat sowat 8,6 miljard vlieë kan huisves. Bouwerk aan ‘n onderdakaanleg van 8 500 m2 wat die projek sal huisves, is byna voltooi.

Die plaaslike maatskappy AgriProtein het verlede jaar sy voorneme bekend gemaak om die eerste twee van veertig sulke aanlegte in Kaapstad te bou.

Vlieë word gebruik om eiers op organiese afval te lê, waarna die larwes wat daarop voed, geoes word. Voer vir hoenders en vis word van die gedroogde larwes gemaak nadat dit gemaal is.

Die Burger het verlede jaar berig dat AgriProtein beoog om dié tegnologie te gebruik om afval in munisipale vullishope te verminder en ‘n alternatief vir vismeel as voer te vervaardig.

Die eerste aanlegte sal in Elsiesrivier en langs die N7 by die Vissershok-stortingsterrein opgerig word.

Jason Drew van AgriProtein het gesê die eerste fabrieke in Noord-Amerika, Suid-Amerika, Europa, Asië en Australië is al gelisensieer om die tegnologie te gebruik.

MagMeal, die naam waaronder die voer verkoop word, is al in Suid-Afrika goedgekeur.

Back to top

‘Goeie lied is soos skoene wat lekker pas’

Toer begin in Julie in Goudstad

Mariana Malan

(Die Burger, 27 Mei 2015)

KAAPSTAD. – ‘n Goeie lied is soos ‘n paar skoene wat goed pas. Elvis Blue weet net mooi hoe hierdie skoene moet voel voordat hy ‘n lied “loslaat”.

Sy tweede Afrikaanse album Êrens in die middel van nêrens is klaar en word eersdaags op ‘n toer bekend gestel.

Die eerste album, Afrikaans, was baie suksesvol. Dit het verlede jaar die Sama-prys vir beste kontemporêre album, ‘n Huisgenoot Tempo-toekenning en twee Ghoema-toekennings vir beide beste manlike kunstenaar en album van die jaar losgeslaan.

“Sukses bring verwagtinge, en ek wil mense nie teleurstel nie,” het hy gesê.

Hy het oor die afgelope twee jaar gewerk aan liedjies vir die album en hy het 11 snitte uit sowat 60 gekies.

Die album se titel, sê hy, gaan oor ‘n plek waar die meeste mense hulle al in hul lewe bevind het.

“Dit is ‘n plek waar ek baie die laaste paar jaar was en nie net fisiek op toer deur Suid-Afrika nie. Ek het al baie gevoel ek is effens ‘êrens in die middel van nêrens’.

“Daar gebeur dinge met ‘n mens as jy op so ‘n plek kom. Die album en die musiek is die grootste ding wat die laaste twee jaar op daai plek met my gebeur het.

“Ek het ook in die afgelope twee jaar weer pa geword. In die rondkrappery en sukkel om te skryf was ek so bly om iets te kon skryf oor die geboorte van my tweede dogtertjie. ‘Sy’ is deur haar geïnspireer.”

Oor die lied “Skepe” vertel hy: “Toe ek eers met hom begin, wou hy my net nie los nie en op die ou end kon ek hom nie korter as agt minute dertig sekondes maak nie.

“Die lied vertel ‘n hartseer storie uit my eie lewe en op ‘n snaakse manier maak dit die verlede ‘n meer hanteerbare, meer tasbare ding vir my. Dis ‘n lied wat ek nog altyd wou skryf.”

Die afgelope vyf jaar beskryf hy as ‘n behoorlike wip-waentjierit. Afgesien van die albums, het hy ook die afgelope twee jaar saam met twee van sy rolmodelle – Laurika Rauch en Coenie de Villiers – opgetree.

Daar is baie kunstenaars saam met wie hy graag sal wil werk. Hy kry sommer so ‘n verlange in sy stem as hy die name van Claire Johnston en Johhny Clegg noem.

Om terug te kom na die vergelyking van ‘n goeie lied en gemaklike skoene: “Dit is soos om in ‘n donker kamer in te stap en jy weet iewers is ‘n paar skoene. As jy die skoene aantrek en hulle pas lekker, dan is dit ‘n lied wat gaan werk.

“‘n Lied is nie net woorde wat rym en ‘n wysie nie. Dit moet voel of daar iets gebeur as jy daarna luister.”

  • Die musiekvideo van “Die Hemel” is op Facebook te sien.

Back to top

‘Regstelaksie bemagtig nié’

Llewellyn Prince

(Die Burger, 14 Mei 2015)

PRETORIA. – Regstelaksie doen niks vir Suid-Afrika se swart meerderheid nie, maar het eerder ‘n ekonomiese netwerk van “bevoorregte manipuleerders en trawante” geskep.

Herman Mashaba, stigter van die Black Like Me-sakeryk, het gister só gesê toe hy Solidariteit se regstelaksie-konferensie in Centurion toegespreek het.

Mashaba het gesê dit is hartseer dat Suid-Afrika se reënboognasie ná 21 jaar sy glans verloor en dat oudpres. Nelson Mandela se nalatenskap deur sy eie ANC afgetakel word.

Volgens Mashaba gaan die ANC-regering se verskerpte rassebeleid die land terugsleep na die donker tye van polarisasie en oneer.

Hy het saamgestem dat die ANC ná 1994 die onregte van die verlede moes herstel, wat tot swart ekonomiese bemagtiging en wetgewing oor regstelaksie gelei het.

“Die idee om voorheen benadeelde swart mense te bemagtig is edel, maar rassisties.

“Regstelaksie is nié bemagtigend nie. Dit is beperkend, vernederend en beledigend teenoor enigiemand wat aan die ekonomie wil deelneem, maar nie kan nie omdat hulle swart is.

“Dit is nie net diskriminerend teenoor minderhede nie, maar sluit ook die oorgrote swart meerderheid uit van sy beweerde voordele omdat swartbemagtiging daarin geslaag het om ‘n ekonomiese netwerk van bevoorregte manipuleerders en trawante te skep.”

Volgens Mashaba het regstelaksie eerder ‘n vaardigheids­tekortkrisis geskep omdat baie gekwalifiseerde en ekonomies aktiewe wit mense, en soms ook swart, die land verlaat omdat hulle uitgesluit word.

“Regstelaksie dien net ‘n paar lede van die swart elite met politieke bande, het tot uitgebreide korrupsie gelei en miljoene swart mense, veral die jeug, steeds werkloos en in uiterse armoede gelaat.”

Temba Nolutshungu, direkteur van die Vryemarkstigting, het regstelaksie as die “grootste politieke bedrogspul” in post-apartheid-Suid- Afrika beskryf.

“Dit het nie die gewenste resultate nie, verryk dié met politieke bande en vervreem uiteindelik sekere sektore van die bevolking.”

Hy het gesê regstelaksie is “polities onnodig, ekonomies irrasioneel en moreel onregverdig”.

Sandile Zungu, sakeman en adjunk-president van die Black Business Council, het gesê Solidariteit se verslag oor regstelaksie is op ‘n verkeerde historiese uitgangspunt gegrond.

“Dit poog om te ontken dat daar eens apartheid en kolonialisme in die land was. Ons handel nou met die nalatenskap van dié twee vreeslike filosofieë wat die land beduiwel het.

“Die verslag ondermyn ook die belangrike rol wat regstelaksie kan speel om nie net die wonde van die verlede te herstel nie, maar om nuwe geleenthede vir voorheen benadeeldes te skep.”

Back to top

Ontmoet die jongste afslaer in die land

HET AL DRIE VEILINGS AGTER DIE BLAD

Dertienjarige hou van ‘vinnig praat en dink’

Eugene Gunning

(Die Burger, 25 Mei 2015)

GEORGE. – Hy is net dertien jaar oud en hy weet van vinnig praat op veilings.

Ontmoet Hertie Lerm, wat onlangs sy diploma van die Suid-Afrikaanse kollege vir afslaers ontvang het. Sover bekend is hy die jongste afslaer in die land.

Hy kan nou amptelik as afslaer op veilings optree.

Lerm, ‘n gr. 8-leerder, ontvang tuisonderrig op sy ouers se plaas, Lasarus, naby Albertinia in die Suid-Kaap.

Hy is tans in Limpopo saam met sy ouers en het gister telefonies aan Die Burger vertel dat hy veilings baie geniet.

Hy het die kursus in Desember gedoen en geslaag toe hy nog twaalf jaar oud was. Sedertdien het hy reeds drie veilings agter die blad.

Op die eerste veiling het hy onder meer los goedere, soos glase, opgeveil. Op die tweede het hy skape opgeveil.

Die derde veiling was groter en tóé het hy ‘n boerbok vir ‘n plaaslike skool, Klipfontein, opgeveil. Die boerbok het R4 500 gehaal.

Hy vind die veilings baie interessant.

“Ek geniet dit om so vinnig te praat en te dink.”

Volgens hom moet ‘n goeie afslaer op sy voete kan dink. “Soms is daar baie mense wat bie, en jy moet hulle almal in aanmerking neem.”

In dié stadium ontvang hy nie vergoeding vir sy dienste nie. “Ek doen dit vir die oefening en ondervinding.”

Hy is voornemens om later ‘n loopbaan as afslaer te volg.

Die volwassenes behandel hom darem ordentlik en met respek. Niemand was nog kwaad vir hom nie.

Die toetse wat hy moes skryf, was redelik moeilik, maar die praktiese deel was maklik.

Sy pa, Nico, het vertel dat hy glad nie ‘n afslaer is nie. “Ek boer.”

Volgens hom spruit Hertie se belangstelling in die afslaersbedryf uit die feit dat hy in die wildbedryf is en hulle gereeld wildveilings bywoon.

Sy familie is trots op Hertie.

Back to top

Braai met lug eerder as olie

Rochélle Human

(Die Burger, 27 Mei 2015)

Een van die grootste redes vir die huidige diabetes-, vetsug- en hartsiekte-pandemie is ongesonde eetgewoontes, meen kenners. Die oormatige inname van suiker, verfynde koolhidrate en saadolies verhoog ‘n mens se risiko van dié siektetoestande.

Die Philips Avance-lugbraaier is ontwikkel as ‘n alternatief om kos gaar te maak wat gewoonlik diepgebraai sou word. Dit gebruik lug eerder as olie om die bros effek te kry wanneer kos in olie gebraai word. Dit kan braai, rooster en bak met min tot geen olie.

Die sjef Nina Mitchell van die Pick n Pay Good Food Studio in Johannesburg het in ‘n demonstrasie Chinese rolletjies (spring rolls), lendestuk, uieringe en sjokoladefondant in ‘n lugbraaier gemaak.

Dit skep wel nie dieselfde aangename kleur as wanneer kos in olie diepgebraai word nie. Mitchell het die Chinese rolletjies en uieringe net liggies met olyfolie gespuit vir kleur.

Dit smaak soos diepgebraaide kos, en die wete dat dit min olie en vet bevat, maak dit net lekkerder.

Back to top

Rolprent oor Fifa lok twee kykers by opening

Reuters

(Die Burger, 8 Junie 2015)

LOS ANGELES. – By die eerste vertoning van die rolprent United Passions, wat deur Fifa geborg is, het net twee mense opgedaag – een uit nuuskierigheid en die ander omdat hy van sokker hou – en dít ‘n week nadat Amerikaanse aanklaers klagte teen verskeie beamptes van wêreldsokker se beheerliggaam ingedien het.

Die rolprent, wat verlede jaar gemaak is en waarin die Britse akteur Tim Roth die rol van die Fifa-president, Sepp Blatter, vertolk, het ‘n begroting van €24 miljoen (R335 miljoen) gehad. Fifa-amptenare het erken die organisasie het €20 miijoen (R279 miljoen) bygedra.

Die rolprent delf in Fifa se 111 jaar lange geskiedenis en wys ‘n organisasie met ‘n goeie doel. Hoewel na korrupsie en geldverduistering verwys word, word nie daarop ingegaan nie.

Francisco Carrillo (62) het die opening bygewoon omdat hy ‘n sokkeraanhanger is. Hy het die skandaal van die afgelope week gevolg omdat dit “vermaaklik” is.

Die vryskutjoernalis Alex Goot (31) was nuuskierig om te sien wie in dié rolprent, wat net in een teater hier vertoon word, sou belang stel. “Voor die skandaal het ek reeds gewonder wie die gehoor sou wees. Selfs hardebaard-aanhangers stel nie in Fifa se raadsaal belang nie,” het Goot gesê.

Die Amerikaanse rolprentverspreider Screen Media Films het nie gereageer op navrae oor hoekom die rolprent op hierdie tydstip uitgereik is nie.

Goot het gesê rolprentgangers wat United Passions weens die korrupsieskandaal gaan kyk, sal nie antwoorde kry nie. “Dit is nie ‘n rolprent wat enigsins ‘n ware geskiedenis vertel nie.”

United Passions, met die Franse rolprentmaker Frederic Auburtin as regisseur en die akteurs Gérard Depardieu en Sam NeilI, het kritici nie oortuig nie.

Volgens The New York Times is dit “een van die mees onkykbare rolprente” en ‘n “oneerlike korporatiewe ontsmetting”. The Guardian het gesê die rolprent misluk en is ‘n “skandaal”.

Back to top

Luister na Worcester se nuwe radiostasie – Worcester fm 89.2

Come and listen to Worcester’s new radio station – Worcester fm 89.2

Back to top

A WINKY WONKY DONKEY

What do you call a donkey with three legs??

A Wonky Donkey.

What do you call a donkey with three legs and one eye??

A Winky Wonky Donkey.

What do you call a donkey with three legs and one eye makin’ love??

A Bonky Winky Wonky Donkey

What do you call a donkey with three legs and one eye makin’ love while breaking wind??

A Stinky Bonky Winky Wonky Donkey

What do you call a donkey with three legs and one eye makin’ love while breaking wind, wearing blue suede shoes??

A Honky Tonky Stinky Bonky Winky Wonky Donkey.

What do you call a donkey with three legs and one eye makin’ love while breaking wind, wearing blue suede shoes and playing banjo??

A Plinky Plonky Honky Tonky Stinky Bonky Winky Wonky Donkey.

What do you call a donkey with three legs and one eye makin’ love while breaking wind, wearing blue suede shoes, playing the piano and driving a truck??

BLOOMIN’ TALENTED

Back to top

Safety Tips

E-mail

Everyone should take 5 minutes to read this. It may save your life or a loved one’s life.

Crucial – Because of recent abductions in daylight hours, refresh yourself of these things to do in an emergency situation…

This is for you, and for you to share with your wife, your children, everyone you know.

1 Tip from Tae Kwon Do :

The elbow is the strongest point on your body. If you are close enough to use it, do!

  1. Learned this from a tourist guide in New Orleans.

If a robber asks for your wallet and/or purse, DO NOT HAND IT TO HIM.

Toss it away from you … chances are that he is more interested in your wallet and/or purse than you, and he will go for the wallet/purse.

RUN LIKE MAD IN THE OTHER DIRECTION!

  1. If you are ever thrown into the trunk of a car, kick out the back tail lights and stick your arm out the hole and start waving like crazy.

The driver won’t see you, but everybody else will.

This has saved lives.

  1. Women have a tendency to get into their cars after shopping, eating, working, etc., and just sit (doing their checkbook, or making a list, etc. (DON’T DO THIS!)

The predator will be watching you, and this is the perfect opportunity for him to get in on the passenger side, put a gun to your head and tell you where to go.

AS SOON AS YOU GET INTO YOUR CAR, LOCK THE DOORS AND LEAVE.

  1. If someone is in the car with a gun to your head DO NOT DRIVE OFF, repeat: DO NOT DRIVE OFF!

Instead gun the engine and speed into anything, wrecking the car.

Your Air Bag will save you.

If the person is in the back seat they will get the worst of it.

As soon as the car crashes bail out and run.

It is better than having them find your body in a remote location.

  1. A few notes about getting into your car in a parking lot, or parking garage:

A.) Be aware: look around you, look into your car, at the passenger side floor, and in the back seat

B.) If you are parked next to a big van, enter your car from the passenger door. Most serial killers attack their victims by pulling them into their vans while the women are attempting to get into their cars.

C.) Look at the car parked on the driver’s side of your vehicle, and the passenger side. If a male is sitting alone in the seat nearest your car, you may want to walk back into the mall, or work, and get a guard/policeman to walk you back out.

IT IS ALWAYS BETTER TO BE SAFE THAN SORRY. (And better paranoid than dead.)

  1. ALWAYS take the elevator instead of the stairs.

Stairwells are horrible places to be alone and the perfect crime spot.

This is especially true at NIGHT!

  1. If the predator has a gun and you are not under his control, ALWAYS RUN!

The predator will only hit you (a running target) 4 in 100 times;

And even then, it most likely WILL NOT be a vital organ.

RUN, Preferably! in a zig-zag pattern!

  1. As women, we are always trying to be sympathetic: STOP

It may get you raped, or killed.

Ted Bundy, the serial killer, was a good-looking, well educated man, who ALWAYS played on the sympathies of unsuspecting women.

He walked with a cane, or a limp, and often asked “for help” into his vehicle or with his vehicle, which is when he abducted his next victim.

  1. Another Safety Point:

Someone just told me that her friend heard a crying baby on her porch the night before last, and she called the police because it was late and she thought it was weird.

The police told her “Whatever you do, DO NOT open the door.”

The lady then said that it sounded like the baby had crawled near a window, and she was worried that it would crawl to the street and get run over.

The policeman said, “We already have a unit on the way, whatever you do, DO NOT open the door.”

He told her that they think a serial killer has a baby’s cry recorded and uses it to coax women out of their homes thinking that someone dropped off a baby

He said they have not verified it, but have had several calls by women saying that they hear baby’s cries outside their doors when they’re home alone at night.

This e-mail should probably be taken seriously because the Crying Baby theory was mentioned on America’s Most Wanted this past Saturday when they profiled the serial killer in Louisiana.

Back to top

Trans Africa Communications

A Completely New and Revolutionary approach to Communications

E-mail

Ask yourself?

If you are a Commercial Radio operator.

  • Why pay for a license?
  • Why pay for a very expensive Base Aerial?
  • Why pay for extra charges when you can talk for 24/7 with only data and Small Monthly charges.

If you have staff with Cell Phones.

  • Why pay exorbitant cell phone charges just to communicate?
  • Why issue an employee an expensive “smart phone” when all you need to do is communicate with them?
  • Why continue to struggle to communicate with your employees?

 

We have the answer, a Push to talk (PTT) radio that communicates worldwide wherever there is a cell phone signal or Wi-Fi at a fraction of the cost of Cell Phones, and satellite handsets with no licence fees applicable.

 

Features of our Trans Africa Communications Radios are:

  • Ability to communicate, regionally and worldwide, with no special or expensive equipment.
  • Instant SMS’s, yes a radio with the ability to do SMS’s
  • Efficient use of bandwidth, avoid the “Smart Phone” bandwidth hog trap
  • Ruggedized construction
  • Simplified operation and use
  • Owner can communicate with 1 radio, a specified Group, or all Radios
  • Touch Screen to locate simply pre-programmed system users
  • Capability of real time mapping, a feature enabling owners to track his radios and journey’s instantly by the hour, day or month.

 

A good example of the use of the Trans Africa system is an owner or manager of a trucking fleet who can see at an instant where all his trucks are on a map, and where they have been.

If need be they can then communicate with a particular truck, a group, or all of fleet at the same time.

A Municipal manager can see where his crews are in the field and so can send help or additional help from the closest available resource.

There is also a camera on board that can show in the vehicular mobile either the driver (portrait), or what the driver is seeing, i.e. a Dash Mount Camera.

The software to drive these radios is an in-house development, developed by a leading software developer, Mr. Stuart Johnston from Logicethos, a United Kingdom based company.  Stuart is a co-partner and Shareholder in the Trans Africa Communication Pty Ltd. The software and server 100% owned and operated by Trans Africa Communication Pty Ltd.  As well as the mapping feature, so all new client requirements and specifications can be addressed.

The Software will also be available to install on cell Phones, including Mapping, where a client does not require Ruggedized radio or vehicular mounted mobile.

 

The applications for this product are endless and include:

  • Municipalities
  • Security Companies
  • Defence
  • Trucking Companies
  • Personal Alarm and Panic System.
  • Courier and delivery Companies
  • Taxi Association
  • Traffic Departments
  • Large Stores (Builders)
  • Mines especially with Live Video Feed
  • Water Reader
  • Hospitals and Emergency Medical Services
  • Law Enforcement
  • Fire and Disaster Services
  • Automated traffic and speeding control
  • Granddad who wants simple and inexpensive communication with Grandson across the world.
  • Conservation and endangered animal protection services
  • And many many more applications.

 

Two Versions of the radio are available, both a handheld, and a mobile capable of use in all vehicles. The radios doubles as a base with transmissions to computers and smart phones.

Gerrie du Preez

Cell: +27828499216

Email: techsupportnetradio@logicethos.com

Back to top

Coming soon to a speaker near you: Buzzcon!

The walkie-talkie that can chat around the world!

(Or use your Android-Phone/Tablet as a walkie-talkie with our software)

 

NO:  Contracts! (Choice of rent or own option)

NO:  License fees/Approval needed!

NO:  Base Aerials/Repeaters required!

(Uses existing infrastructure and networks!)

YES:  Talk locally/Talk overseas!

(Via global GSM Network)

YES:  Efficient/Fast/Anytime/Anywhere!

(Quick PTT times, immediate response on 3G)

YES:  Minimal Cost (~ R100-00/m)!

(Personal Data excluded; Walkie-Talkie prices: ~ R2000-00 once-off)

YES: Strong, Simple and ease of operation!

(Walkie-Talkie made of rugged Aluminium construction, short whip antenna, ext. microphone and built-in touchscreen)

YES:  Talk 1-on-1 or in Groups!

(Create groups and manage them effectively, directly!)

YES:  Built-in ‘Track n Trace’; ‘Map’ and ‘Panic’ functions!

(See where your friends/family/employees are at any given stage in realtime! Press “Panic” and request assistance when in trouble with pin-point GPS accuracy)

YES:  Built-in IP Camera to monitor Operator/Area!

(Monitor users for attentiveness, safe driving, etc. and witness road conditions first hand)

YES:  WI-FI Router/Modem!

(Walkie-Talkie doubles as a WI-FI Repeater-Router-Modem, connecting other peripherals)

YES:  Double-up and Redundency lavish!

(Dual Communication & Tracking system uploaded for back-up and support. Weak/No signal: change to secondary support/Wi-Fi; No Data: still receive incoming phonecalls)

YES:  Own Handset Compatible!

(Use your Android-Phone/Tablet to download our Software and have the same functionality and features as for the Walkie-Talkie, above! (Suggested Hardware: ‘Samsung Pocket Neo’ + 3G signal)

APPS:  Private/Family use

Law Enforcement/Fire/Search and Rescue

Security/Community Police Forums/Neighbourhood Watches

Military & Defence

Trucking & Courier Companies

Taxi Associations

Construction Companies & Mining Industry

Hospitals/EMS

Etc, etc, etc…

Back to top

Braille Is Not Dead (So Stop Trying To Kill It)

Posted by Meagan

I’ve heard the case against braille books, and I agree with all of it. Braille books are bulky, because the braille alphabet is oversized compared to print letters. They aren’t terribly common, as the market for them is so small. They are incredibly expensive to make, so most of us don’t own our own books. We usually end up borrowing them from special libraries and resource centres. Braille is inconvenient: all throughout junior high and high school, my backpack weighed somewhere in the neighbourhood of 25 pounds, because it was crammed full of volumes and volumes of braille. If I also had to carry my laptop case, braille notetaker, and/or my Perkins Brailler, I’d be carrying something like forty pounds of equipment and books back and forth every day. That’s a third of my body weight, and I am quite sure some of the neck and back issues I suffer from began with all those books.

Then, there’s the multiple volume problem: most braille textbooks (and longer leisure reading books) are in multiple volumes because of braille’s bulk. My first braille dictionary (and last – I never got another one) was twenty-five volumes in length. My high school chemistry book, which was also stuffed with tactile diagrams, was 53 volumes long. Each volume only contained the equivalent of 20 or so print pages, so I would sometimes run back and forth during class to fetch the next volume of braille. When I had chemistry or math homework, I’d have to carry several volumes of braille, instead of just two books like every other student. It was a nightmare, especially when I’d miscalculate and bring the wrong volumes home with me. If you ask my parents, they’ll tell you about all the times I came home distraught, because I’d realized, too late, that I didn’t have the correct volumes with me. Oh, the tears I shed over braille books.

So, yes, I know the case against braille, and it’s a valid case. Knowing this, people are then astonished when I declare that braille needs to stick around, inconvenient as it is. People keep insisting that braille is dead. With screen readers and other text-to-speech products, what do we need braille for? Blind bookworms, students, and employees can just sit back, relax, and let their computers read to them. Who really needs to have the actual text in front of them, anyway? Isn’t being read aloud to enough?

No, it is not enough – not by a long shot. It’s not enough, because we still deserve to read. It’s not enough, because it’s still nice to be able to pick up a book (or, in some cases, to cuddle up with electronic braille). Most importantly of all, it’s not enough, because blind children still need a literacy tool. They still need to learn to read just like everyone else.

Imagine if, when you send your five-year-old to kindergarten, the teachers decide that reading is overrated. Instead, they just read out loud to your child, not letting her see or understand how print works. Now, imagine that the teachers then insist on teaching the child to write, without teaching her to read first. Sure, a child can be taught to type and never have to know how to write by hand, but how can one write if one cannot read? How can a child learn to spell if he doesn’t have access to the ability to read first?

Nearly everything I know about language I learned from reading. If you want to be a good writer, you have to watch other writers at work, and this necessitates a lot of reading. Yes, I can still learn by having my computer read a book aloud to me, but I do find that I don’t retain information quite as well just by listening. Not everyone is an auditory learner (I’m definitely not one) so reading on your own is still a crucial skill. It’s even more essential that a child learn to read on her own. While many sighted children are abysmal spellers, I continually encounter blind people who cannot spell at all because they have never actually “seen” the words on a page. It’s easier to be a good speller when you have the opportunity to memorize the words, and you can’t do that without reading. While I am a decent speller, any word I picked up in a braille book is much easier for me to remember than a word I picked up by listening. These days, I do the majority of my “reading” by listening to audio books or text-to-speech software, so I have more difficulty spelling newer terms. Here are just a few of the pitfalls a lack of braille access has caused in blind people:

 

  • The Beatles becomes The Beetles
  • Def Leppard becomes Deaf Leopard (logical, but still wrong!)
  • Too, to, and two become hopelessly mixed up, even more than usual
  • Names are almost never correct (Sarah vs. Sara, etc.)

 

Unless we are religious in checking the spelling of anything new, mistakes like these still crop up a lot in the blind community, and I really believe that a lack of independent reading is the culprit. I find excuses to read braille as often as possible, both because I enjoy it and to keep my spelling skills up to par. Sighted people will always have the luxury of knowing how a thing is spelled the moment it comes up. If a new restaurant opens in town, the sign will immediately tell them how it’s meant to be spelled. They’ll never have to ask, and they’ll probably never get it hopelessly wrong.

“But Wait!” you say, “isn’t spelling sort of secondary to all the other aspects of literacy? With the ever-present Spellcheck, isn’t the ability to spell less valuable?” Maybe, though I do know that Spellcheck won’t save you every time. Even if we discard spelling, though, grammar and general syntax still rely on the ability to read. Braille gives you the opportunity to read aloud to yourself, which will help improve grammar; grammar is another thing most people don’t have a healthy grasp of, and blind people are even more disadvantaged, simply because they “read” less. If you’re not an auditory learner, learning a new language – or improving your mother tongue – is much easier if you can read for yourself.

Frankly, we need all the literacy tools and skills we can find. The writing of the average person is bad enough without contributing to the problem by killing off braille. Braille is the only way in which blind people can read just like a sighted person. It’s inconvenient, and expensive, and problematic, yes. But it’s not redundant. It’s not pointless. It’s definitely not dead. Please! Stop trying to kill it.

Back to top

Penguins

Did you ever wonder why there are no dead penguins on the ice in Antarctica – where do they go?

Wonder no more!!!

It is a known fact that the penguin is a very ritualistic bird which lives an extremely ordered and complex life. The penguin is very committed to its family and will mate for life, as well as maintaining a form of compassionate contact with its offspring throughout its life.

If a penguin is found dead on the ice surface, other members of the family and social circle have been known to dig holes in the ice, using their vestigial wings and beaks, until the hole is deep enough for the dead bird to be rolled into and buried.

The male penguins then gather in a circle around the fresh grave and sing:

“Freeze a jolly good fellow”

“Freeze a jolly good fellow.”

You really didn’t believe that I know anything about penguins, did you!

Back to top

Who Am I, And Where’s My Doggie?

Posted by Meagan

Who am I?

my name is Meagan. I’m a twenty-year-old university student, working on a professional communications degree. I love cats, dogs, and other cute, fluffy creatures. I’m a bookworm. I love music. I hate waking up early and I hate bugs. I love playing the piano and correcting other people’s grammar. I’m in love with a wonderful man, and soon I’m gonna marry him. I procrastinate like all good students should; I struggle with insecurities and jealousy and bouts of irrationality; I really, really love chocolate. In other words: I’m pretty normal. … Oh yeah, and I’ve been blind from birth.

You’re probably thinking: “Wait, what’s that you said about being pretty normal?”

Unless you hang around with blind people a lot, (and if you do, then good for you, we’re a lot of fun), you probably can’t help thinking that there’s a certain otherness which characterizes blind people, and anyone else with a noticeable disability. In some ways that’s true. We definitely lead altered lives. We walk around with long white sticks (or, some of us, with maddeningly cute doggies you’re not allowed to pet), and we trip over stuff. We also tend to possess a lot of things that talk.

That said … we’re just like you. No, really! We’re people. We have the same fears, hopes, aspirations, ambitions, and struggles that “normal” people do. We go to college, and work, and have kids, and play sports, and keep house, and hang out with friends, and do all that “normal” stuff.

So, you may ask, and with good reason, “If you’re exactly the same as everyone else, why write a blog about blindness?”. Why indeed. I’ll tell you: I’m writing this blog, because for too many years, I believed I had to play up the “normal” bits of myself to the point where I was practically in denial when it came to my disability. I believed that a “good blind person” had to behave as though the blindness was practically non-existent. And, if it did exist, it was no inconvenience at all. No big deal, I can function just like everybody else, maybe better. I am capable blind gal, hear me roar!

While it is very healthy not to center your life around blindness, it’s equally healthy to acknowledge that blindness is really damn annoying sometimes. It’s inconvenient. It makes life harder. It’s not some divine gift that makes me a better person or whatever it is we tell ourselves these days. Yes, I deal with it, and no, it’s not a constant stumbling block. But yeah…it’s really, really inconvenient sometimes. I routinely deal with ignorant questions like “Where’s your dog? You should have a dog!” and “How many fingers am I holding up?” and my personal favourite: “How can you possibly have a life? How can you be happy?”

Sometimes I run into doorways and walls and cabinet doors really, really hard. If you see me with a black eye, it was a wall, not my boyfriend, promise. Sometimes I drop things and then crawl around for half an hour trying to find them. Sometimes I miss spots when I clean my house. Sometimes I accidentally throw whites in with my coloured laundry. These are the minor things.

Sometimes, it’s really tough to get hired because nobody believes I can work. Sometimes, people treat me like I’m invisible, or not quite human, because they perceive me as fundamentally different and, by extension, inferior. Sometimes, people talk about me like I’m not there. Sometimes, people complain because I’m “a drain on the system”. Sometimes, I really, really hate being blind. There. I said it. The dreaded admission: this ain’t a picnic in the sun…sometimes.

Mostly, though, I’m pretty normal, like I said. So why am I writing this blog? Because if I can make one person understand what my life is like, then I’ve succeeded. If I can make one person realize that we’re not so different, that we’re not so inferior, that we’re not so invisible, then my time hasn’t been wasted. I don’t speak for all blind people, but I do know how they often feel, whether they’ll admit it or not.

If you’re still with me, stick around. Who knows? You might learn something. And if you don’t learn anything, I might at least make you laugh.

But wait – where’s my doggie?

I don’t have one, … and that’s okay.

Back to top

Life

(E-mail)

“Life is an opportunity, benefit from it.

Life is beauty, admire it.

Life is a dream, realize it.

Life is a challenge, meet it.

Life is a duty, complete it.

Life is a game, play it.

Life is a promise, fulfill it.

Life is sorrow, overcome it.

Life is a song, sing it.

Life is a struggle, accept it.

Life is a tragedy, confront it.

Life is an adventure, dare it.

Life is luck, make it.

Life is life, fight for it.”

~ Mother Teresa

Back to top

A TALE OF A SUPER SCHOOL

(E-mail)

Tshilidzini Special School is in peri-urban Thohoyandou and it is an unassuming institute from the outset. On closer inspection, one will be awed by the well-oiled machinery of a complementing staff component that produces amazing results in academics, sports as well as upholding the school’s reputation.

Amongst the 400 odd disability organisations that participate in Casual Day, the school has built a culture of a united front with its community and business stakeholders by being the biggest fundraising school in the whole country.

The school has managed to hold onto this pole position for a number of years and 2014 saw the school raising R1,8 million for Casual Day! With this kind of commitment and dedication, it is no wonder why the school fares so well in its resources and infrastructure. Since the onset of Casual Day in 1995, Foundation Phase teacher, Mrs. Nethonzhe has been coordinating the school’s drive in fundraising via Casual Day.

“We have developed a culture of understanding each other with all involved in our fundraising efforts. Communication at all times is important with the various partners involved.” quipped the humble educator who also attributed the school’s Principal’s (Mr. Maluma) unwavering support in the initiative.

“We value and honor existing partners and make effort to involve new ones to spread our cause. This is done through our own launch of Casual Day and inviting the community to celebrate moments with us.” She added.

Over the years, the Casual Day fundraising has seen them afford much needed resources including the 500-seater grandstand for their sports field, the school’s security fence, more than 50 Braille machines for all their visually impaired learners, an all-weather tennis court and tiles for the whole school.

Nethonzhe pointed out how important the Casual Day initiative strengthened community and business partnerships whilst raising the so much needed financial resources for schools such as Tshilidzini.

Back to top

Bad debt and good debt – how they affect home ownership

(Cape Times Property Times, 20 May 2015)

NOT ALL debt is the same, says Adrian Goslett, regional director and chief executive of RE/MAX of Southern Africa.

“Identifying the difference between bad debt and what could be considered as potentially good debt will help consumers make more informed and better financial decisions,” says Goslett.

“Before the global property market downturn, many home owners used their home equity as a credit source when they required large sums of money.

“However, post-recession thinking is different with home owners rather paying down their homeloan accounts as much as possible to ensure that they see a greater return on their investment if they sell.

“As a result, a popular alternative is to dip into your retirement funds and take portions of this money in cash when needed.

“Unfortunately, taking money out of retirement investments will cost you dearly in the long run and have a detrimental impact on your retirement income.”

Goslett says that instead of taking away from a retirement fund, it is important to understand the nature of the debt and see whether it will put you in a better or worse position.

“Good debt will result in your financial value growing over time. For instance, a bond that results in owning an asset such as a home.

“The property serves your need for shelter, and appreciates in value and grows your net worth over time.

“Something to consider, however, is that a loan can tip over into becoming a bad debt if you become financially distressed and can no longer afford the property. This emphasises the importance of having a financial contingency plan in place when buying a home.”

A necessary debt would be something that would change your station in life, such as a student loan.

To fund their education, most students will require some kind of loan. Although this means they will start their career in debt, it will also provide them with the opportunity to earn a higher salary or possibly fast track their career progress.

Another necessary loan for most would be car finance, however this can also fall into the bad debt category if you select a car that is too expensive to run or maintain.

Goslett says that any debt that is purely for consumption is bad debt, like holidays, food or items of furniture, for example.

“These kinds of items will not retain their value. Taking out a loan to pay for these items is never a good idea, as it wiil only create more financial pressure and put you in a worse position as you will end up paying off these items for months or even years without any financial return.

“Regardless of what category the debt falls into, ideally the sooner the debt is paid off, the better off you will be. Debt accrues interest and the sooner it is paid off, the less interest you will have to pay. More importantly, once all debt has been paid, you have the freedom to start saving and building a nest egg,” Goslett says.

Back to top

THE END IS NEAR

E-mail

Sean is the vicar of a Protestant parish in western Newfoundland, and Patrick is the priest at the Roman Catholic Church across the road.

One day they are seen together, erecting a sign which says:

“THE END IS NEAR.

TURN YOURSELF AROUND NOW

BEFORE IT IS TOO LATE.”

As a car speeds past them, the driver leans out his window and yells, “Leave people alone, you religious nutters. We don’t need your lectures.”

From around the next curve they hear screeching tires and a big splash.

Shaking his head, Father Patrick says “Dat’s da terd one dis mornin’.”

“Yaa,” Sean agrees, then adds, “Do ya tink maybe da sign should just say “BRIDGE CLOSED”?

Back to top

The Drunk Poem

(E-mail)

Starkle, starke, little twink

Who the hell are you I think

I’m not under what you call

the alcofluence of incohol

I’m just a little slort of sheep

I’m not drunk like thinkle peep

I don’t know who is me yet

but the drunker I stand here

the longer I get.

So give me one more fink to dill my cup

’cause I get all day sober to sunday up

Back to top

HAAL DIE RAAIWERK UIT DIE BRAAIWERK

Jeanne Calitz

Hier is ‘n paar van Jan Braai se braaireëls:

  • Daar is niks beters as ‘n regte houtvuur nie.
  • ‘n Gas is iemand wat jy na ‘n braai nooi, nie ‘n brandstof waarmee jy braai nie.
  • Moet liefs nie inheemse plante as braaihout gebruik nie – brand eerder indringers soos rooikrans en swart wattel, want hulle drink baie grondwater. (Dis in elk geval lekker om iets Australies te sien knetter ná die afgelope twee pakke slae op die rugbyveld…)
  • Rook volg mooi mense, so as jy genoeg van hulle by jou braai het, sal daar nie rook in jou oë waai nie.
  • ‘n Braaibroodjie is jou kans in die lewe om jou brood aan albei kante gebotter te hê – gebruik dit.

Back to top

MALEISE KERRIEVISKOEKIES

(Huisgenoot, 23 Junie 2014)

Lamsvleis is duur. Pleks van lamskerrie maak ons ‘n viskoekie met heerlike kerriegeure en goedkoper sardyne.

 

LEWER SOWAT 12-15 KOEKIES

Bereidingstyd: 20 minute

Gaarmaaktyd: 15-20 minute

Verkoeltyd: 30 minute

 

VISKOEKIES

2 × 400 g-blikke sardyne olie vir braai

ui, fyn gekap

knoffelhuisies, fyngedruk

5 ml (1 t) gerasperde gemmer

2-3 ml (1/2 t) borrie

5 ml (1 t) paprika

5 ml (1 t) fyn koljander

5 ml (1 t) fyn komyn

5 ml (1 t) brandrissiepoeier

2 ml (1/2 t) garam masala

sout en peper, na smaak

2 snye brood, korsies verwyder en in melk geweek

1 eier, geklits

125 ml (1/2 k) koekmeel

olie vir braai

VIR VOORSIT

rys

sambal van gekapte tamatie en ui met koljander

 

1 Viskoekies Dreineer die vis effe. Maak goed fyn (die grate kan bly).

2 Verhit die olie en braai die ui, knoffel en gemmer tot geurig. Roer die speserye by, maar moenie weer verhit nie.

3 Meng die uiemengsel, vis, brood en eier. Geur met die sout en peper.

4 Vorm koekies en rol in die meel. Verkoel minstens ‘n half-uur. Verhit genoeg olie en braai die koekies bruin.

5 Sit die koekies voor op die rys, saam met die sambal.

Back to top

KRUMMELHOENDER MET PYNAPPELSLAAI

(Huisgenoot, 20 Februarie 2014)

GENOEG VIR 4 MENSE

Bereiding: 20 min.

Gaarmaak: 25-30 min.

HOENDER

4-6 hoenderborsfilette

sout en vars gemaalde swartpeper

125 ml ( k) koekmeel

125 ml ( k) witbroodkrummels

125 ml ( k) klapper, gerooster

2 eiers, geklits

30 ml (2 e) olyfolie

PYNAPPELSLAAI

1 groot pynappel

hand vol vars mentblare, gekap

1 rooi brandrissie, fyn gekap

 

Voorverhit die oond tot 200°C.

1 Hoender Kap die hoenderborsies effens platter met jou hand en geur met sout en peper.

2 Geur die koekmeel met sout en peper en rol die hoender daarin. Meng die broodkrummels en die geroosterde klapper. Doop die hoender een vir een in die eier en dan in die klappermengsel.

3 Sit ‘n draadrakkie op ‘n bakplaat en spuit met kossproei. Pak die hoenderdaarop, sprinkel met die olyfolie en oondrooster 25-30 min. of tot gaar (die gaarmaaktyd gaan afhang van die dikte van die borsies).

4 Pynappelslaai Skil die pynappel en sny in blokkies of soos verkies. Meng die ment en rissie deur.

5 Sit die hoender voor met die slaai en Griekse jogurt en suurlemoenwiggies.

WENK Hoenderboudjies en -dytjies kan ook gebruik word. Verdubbel dan die krummelmengsel en vermeerder die roostertyd tot 50-60 min.

Back to top

GEBAKTE LEMOENPOEDING IN STROOP

Anna Vermeulen – Victoria Wes

“Dis een van my ma se ongelooflike resepte wat goed werk saam met roomys, vla of room.”

 

k suiker

4 e botter of margarien

1 groot eier

1 e appelkooskonfyt

t gerasperde lemoenskil (opsioneel)

t koeksoda

k lemoensap

k koekmeel

Stroop

1 k lemoensap

1 k suiker

k water

1 e botter of margarien

‘n knippie sout

 

1 Verhit die oond tot 180°C. Meng al die bestanddele vir die stroop en gooi dit in ‘n oondbakvan omtrent 1,5 liter (of ses individuele ramekinbakkies).

2 Room die suiker, botter, eier, konfyt en lemoenskil saam. Los die koeksoda in die lemoensap op (oppas, dit sal opbruis!) en roer dan die lemoensapmengsel en meel om die beurt in by die suiker-en-bottermengsel.

3 Skep die beslag in die stroop en bak dit vir 25-35 minute tot goudbruin en gaar.

Back to top